مآثر الملوك ( به ضميمه خاتمه خلاصة الأخبار وقانون همايونى ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٨
ادريس بن يرد بن قينان
قيام نمود .
از سخنان شيث است كه بهترين توانگريها تندرستى است و بزرگترين شاديها فراخ دلى .
بيت
چرا نالد كسى از تنگدستى * كه مال بىقياس است تندرستى
و هم او فرمايد كه : نه خاموشى و نه محاورت جهال و نه تنهائى و نه مجاورت اشرار .
بيت
دو چيز طيرهء « 1 » عقل است دم فروبستن * به وقت گفتن و گفتن به وقت خاموشى
بعد از فوت شيث پسرش انوش قائم مقام او گشت . درخت خرما او نشاند و به روايتى ولد انوش - قينان - آغاز عمارت بابل كرد .
ادريس بن يرد بن قينان
ادريس بن يرد بن قينان
عليه التحية و الغفران . پيغمبر عظيم الشأن و عاقلترين اهل زمان خود بود . اورياء ثالث در كلام ارباب حكمت عبارت از او است ، و نامش اخنوخ است . چون ادريس به نعمت نبوت و حكمت و حكومت مشرف بود آن جناب را « المثلث بالنعمة » نيز گويند .
در تاريخ حكما مزبور است كه ادريس صد شهر بنا كرد كه كوچكترين آن شهر زها و است ، و در هر اقليمى مناسب طور متوطنان آنجا سنتى تمهيد نموده رسمى مقرر فرمود ، و به قولى اهرام مصر را كه به « گنبد هرمان » اشتهار دارد عمارت نمود ، و به روايت اصح ، اول كسى كه اختراع فن تنجيم كرد او بود و وضع اسامى بروج و كواكب سبعه و شرف و و بال و حضيض و اوج از تربيع و تثليث و غير ذلك منسوب به آن حضرت است و صنعت كتابت و حرفت خياطت را نيز از مخترعات ادريس عليه السلام شمرده‌اند ، و رسم سبى ذريات كفار از سنن آن پيغمبر است .
از سخنان او است كه بهترين نيكيها سه چيز است : راستى در وقت غضب ، و بخشش در زمان تنگدستى و عفو در حال قدرت .
هم او گويد كه : نادان در نظر بصيرت ، خرد نمايد اگرچه بزرگ باشد و دانا به عكس او .
و گفت : هركه در موضعى متوطن شود كه در آنجا سلطان قاهر و قاضى عادل و
( 1 ) . مس : مايه .