سفرنامه شاردن ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٧٩
از پاريس تا تبريز
مشهود است . من برگردان اين نامه را كه رونوشتش وسيلهء گروه مبلّغان كاپوسن به دستم رسيده در اين‌جا درج مىكنم و بر اين اعتقادم كه اين نامه مىتواند خودبينى و غرور و مفاخره‌جويى بيش از اندازهء مردم مشرق زمين را بنمايد .
ستايش و نيايش و آفرين خداى بزرگ و تواناى مطلق را كه تمام موجودات به اراده و مشيّت او هستى يافته ، خداوندى كه نه زاده شده و نه مىزايد ؛ از همهء بديها و كاستيها دور است ؛ بخشاينده و نيكخواه همه اعم از زندگان و مردگان . خداى بىهمتايى كه اراده‌اش بر كوچك‌ترين و بزرگ‌ترين اجرام فرمانرواست . اعليحضرت قدر قدرت شهريار گرجيان ليك‌تيمرين‌ها (
lictimeriens
) ، ليستامرين‌ها (
listameriens
) ، ليسين‌ها (
litines
) ، مزيولكتينها (
mesiuleitiens
) ، شوين‌ها (
cheviens
) ، شووراتينها (
chevouratiens
) ، سوانها (
suanes
) ، اوسينها (
ossi
) ، بوالسينها (
bualtiens
) ، چركسيان (
circassiens
) ، توسينها (
tusciens
) ، پسيآنه‌سينها (
psianetiens
) ، فىدىسينها (
fidiciens
) ، ژالىبوسينها (
jalibusiens
) ، و ديگر اقوامى كه اين سو و آن سوى كوههاى بلند زندگى مىكنند ، و تمام طوايفى كه در هر سرزمينى سكونت دارند ، پادشاه ارض اقدس ام البلاد جهان ، - كه پروردگار از ره كرامت ، پادشاهى ايبرى ، موكرانى (
mucranie
) ، ساباتيان (
sabatian
) ، ترياله (
trialet
) ، تاشير (
taschire
) ، سوّمت (
somette
) ، شيانشى (
chianchie
) ، شيانواند (
schianvande
) و چندين سرزمين ديگر كه با نهايت اقتدار بر آنها فرمانرواى مطلق است ، نوادهء يسوع و داود و سليمان كه به لطف و پشتيبانى يزدان در همهء مصافها پيروز شده و هرگز شكست نخورده است . شاه شاهان شاهنشاه معظّم شهنوازخان به شما ژان كازيمير (
jian casimir
) كه پيوسته قرين شادمانى و خرّمى و مباهات هستند ، و مىتوانيد مردمان را نيز مشمول الطاف كريمانه خود قرار دهيد ، مظهر دوستى و صلح و صفا مىباشيد ، پرهيزگار و پارسا و خداجوييد . از پرتو غايت يزدان پاك با شكوه و عظمت و نيك‌بختى تمام سلطنت مىرانيد . پيوسته سر سركشان و پيروزمندان را به قيد مىآوريد . دشمنان و گنهكاران را از ميان برمىداريد . به حقّ سزاوار سلطنت هستيد . از مادر به دين مسيح به دنيا آمده‌ايد و به همين آيين بار آمده‌ايد . جنگاور و دليريد ؛ وارث سلطنت لهستان گتى (
gothie
) ، واندالى (
vandalie
) ، ليتوانى (
lithuanie
) ، روسى (
russic
) ، پروس (
prusse
) ، مازوى (
mazovie
) ،