سفرنامه شاردن ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٢٨
از پاريس تا تبريز
است . برخى نيز عقيده دارند كه كلمهء گرجى از لفظ سن ژرژ ، نام بزرگ‌ترين شخصيت مذهبى ارتدكس يونان گرفته شده ، و اين تصوّرى نادرست است ، زيرا كلمه گرجى در آثار بسيارى از مورّخان كه خيلى پيشتر از زمان سن‌ژرژ مىزيسته‌اند از جمله (
pline
) و پمپونيوس ملا (
pomponius mela
) آمده است .
سرزمين گرجستان به طور كلّى شهر زياد ندارد . در زمانهاى قديم ناحيه كاخت داراى شهرهاى بسيار بوده ، امّا اكنون همه آنها جز شهرى به همين نام - كاخت - ويران شده است .
زمانى كه مقيم تفليس بودم از بسيار كسان شنيدم كه اين شهر در روزگاران گذشته بسيار عظيم و پرجمعيّت و آبادان بوده ، و واقعيت اين تصوّر از باقىماندهء آثار بسيارى كه به‌جا مانده نمايان و مسلّم است . اما قبيله‌هاى ساكن قفقاز شمالى عبارتند از آلانها ، (
alanes
) ، سوآن‌ها (
suanes
) ، هونها ، و برخى قبايل ديگر ، كه همه به دليرى و شجاعت و زورمندى معروف و موصوفند ؛ و بالاخره قبيلهء آمازونها كه سرزمين كوچك كاخت بارها و بارها مورد تهاجم و غارتگرى آنها قرار گرفته است . آمازونها در قسمت نزديك ناحيه كاخت و در شمال آن سكونت دارند . نظرات و سنجشهاى جغرافىدانان قديم و جديد دربارهء آمازنها نزديك به هم است ، و تقريبا متفق القولند .
بطلميوس آورده است كه ناحيهء اقامت آمازونها در قسمت سارماتى (
sarmatie
) آسياست ، همان‌جا كه در زمان حاضر تاتارستان ناميده مىشود و ميان رود بزرگ ولگا (
volga
) و كوه هيپيك (
hippique
) درست در شمال سرزمين كاخت واقع است . نظر كينت كورس نيز بيانگر همين معنى است . وى گفته است تالستريس (
thalestrise
) بر سرزمينى حكومت مىكند كه نزديك رودخانه واقع است ؛ و استرابون نيز آن‌جا كه به شرح لشكركشيهاى پمپه (
pompe
) و كانيديوس (
canidius
) مىپردازد به همين نكته اشاره مىكند . در تمام سرزمين گرجستان من هيچ‌كس را نشنيدم كه در آمازون اقامت كرده باشد ؛ امّا از زبان بسيار كسان دربارهء آمازونها حكايتها و داستانها شنيده‌ام . همچنين در دربار پادشاه لباسى به من نشان دادند و گفتند اين جامهء يكى از بانوان با نام و نشان آمازون است كه در يكى از جنگهايى كه اخيرا ميان كاخت و آمازون درگرفته كشته شده است . اين جامه از پارچه درشت و خشن پشمى بود كه به فرم مرسوم قديم آمازون دوخته شده بود .
ممكن است در آينده اطلاعات جديدى دربارهء اوضاع كلى ناحيهء آمازون و چگونگى