زبدة التواريخ ( فارسى ) — الصفحة ٢١٠
17 حواشى و تعليقات
اصفهان ابتدا از طرف محمود در سمت خود ابقا شد « 1 » . اما بعدا پس از به قدرت رسيدن اشرف به دستور او و همراه هجده نفر ديگر از رجال عهد شاه سلطان حسين اعدام شد « 2 » .
ص 126 ، س 1 : لطفعلى خان برادرزادهء فتحعلى خان داغستانى بود كه گفتهاند فرماندهى توانا در امور نظامى بود و طى نبردى در كرمان لشكر محمود افغان را شكست داده بود .
لطفعلى خان پس از بازداشت عمويش مورد غضب واقع و به عنوان عنصرى خطرناك در پايتخت تحت نظر قرار گرفت . شاه سلطان حسين يك بار ديگر در جريان محاصرهء اصفهان تلاش كرد تا از استعداد و توانايىهاى او در مقابل افغانها استفاده كند ، اما چند دستگيهاى دربار مانع شد « 3 » . سرانجام لطفعلى خان در زمان تسلط محمود بر اصفهان به جرم وفادارى به صفويان اعدام شد « 4 » .
ص 127 ، ص 13 : منابع موجود از مقاومت و جنگهاى رستم محمد خان سعدلو با سپاه افغانها سخن گفتهاند . محمد كاظم به « حملات مردانه » او به همراه « چهار پنج هزار جوان خنجرگذار » اشاره مىكند « 5 » و گزارشهاى كمپانى هلندى « واك » از هشيارى رستم محمد خان سعدلو در جريان محاصره كرمان خبر مىدهد « 6 » .
ص 128 ، س 3 : رضا قلى خان شاملو برادر محمد قلى خان اعتماد الدوله بود . او پس از سقوط اصفهان با محمود افغان همكارى كرد « 7 » .
ص 128 ، س 5 : شيخ على خان زنگنه قورچى باشى در اواخر محاصرهء اصفهان به اتهام همكارى با محمود بازداشت شد . وى پس از سقوط اصفهان از فاتحان افغانى گزندى نديد « 8 » .
ص 128 ، س 7 : نام خان عربستان ( خوزستان ) در پردهاى از ابهام است . لكهارت مىگويد كه محمد محسن عبد الله ذكر كرده است « 9 » ، در حالى كه در تمام نسخههاى زبدة التواريخ سيد على آمده است . كروسينسكى محمد خان گفته است « 10 » ، اما به نظر مىرسد منابع هلندى كه وقايع روزانه را ثبت كردهاند و از او با نام سيد عبد الله ياد كردهاند « 11 » ، درست گفته باشند .
( 1 ) - ويلم فلور ، بر افتادن صفويان ، روايت شاهدان هلندى ، ص 232 . ( 2 ) - فلور ، ويلم : اشرف افغان در تختگاه اصفهان به روايت شاهدان هلندى ، ترجمهء ابو القاسم سرى ، توس تهران 1367 خورشيدى ، ص 4 . ( 3 ) - ويلم فلور ، بر افتادن صفويان روايت شاهدان هلندى ، ص 105 ، 106 و 108 . ( 4 ) - همان مأخذ ، ص 245 . ( 5 ) - محمد كاظم مروى ، عالم آراى نادرى ، ج اول ، ص 164 . ( 6 ) - ويلم فلور ، بر افتادن صفويان روايت شاهدان هلندى ، ص 80 . ( 7 ) - ويلم فلور ، بر افتادن صفويان روايت شاهدان هلندى ، ص 79 و 237 . ( 8 ) - همان مأخذ ، ص 193 و 248 . ( 9 ) - لكهارت ، انقراض سلسلهء صفويه ، ص 155 . ( 10 ) - دو سرسو ، علل سقوط شاه سلطان حسين ، ص 176 . ( 11 ) - ويلم فلور ، برافتادن صفويان روايت شاهدان هلندى ، ص 81 ، 99 ، 100 .