جامع التواريخ ( تاريخ هند و سند و كشمير ) ( فارسى ) — الصفحة ٠.٣٣

1 . نسخهء 1654 طوپقپوسراى به خط نسخ .

البته كارل يان پيشتر در هرتفورد انگلستان ، بخش غازان خان را به سال 1940 ، و سپس بخش اباقا و سلطان احمد و ارغون و تكودار را در وين ( پراگ ) به سال 1941 منتشر ساخته بود .

من بنده در آراستن تاريخ هند ، و ديگر بخشهاى تاريخ عالم از ترجمهء آلمانى آن بهرهء فراوان برگرفتم ؛ بىگمان بدون نگريستن به آوانگاريهاى ترجمهء آلمانى پروفسور كارل يان كار آرايش متن به سامان دلپذير نمىرسيد .

شايان يادآورى است كه زيراكس نسخه‌هاى پنجگانهء تاريخ عالم به سال 1366 به عنايت دوست ارجمند ديرينه آقاى صادق طباطبايى از كتابخانهء دانشگاه گوتينگن براى من فراهم آمد ، سپاسدار مهرورزيهاى ايشانم .

شناخت نسخه بدلها

1 . نسخهء 1654 طوپقپوسراى به خط نسخ .

در پايان آمده است :

« تمام شد كتاب جامع التّواريخ به يارى بارىتعالى آن را بر صاحبش مبارك و ميمون گرداناد و فوايد آن به كافّهء مسلمين و مسلمات عايد باد . واتفق الفراغ من التحرير بعون اللّه و حسن التيسير فى ثالث شهر جمادى الاولى سنة سبع عشر و سبعماية غفر اللّه لكاتبه و لجميع المسلمين . جمع اوراق جامع الحكايات ( خطى بر آن كشيده‌اند و در زير آن نگاشته‌اند : التواريخ بعدد سه صد هفتاد پنجست و اللّه اعلم . )

اين نسخه را به نشانهء « ا » بازمىشناسيم .

ويژگيهاى كتابت نسخهء اساس - « ا » - . « پ » را عموما با سه نقطه مىنويسد :

« پادشاهان كشمير »

; 328 v

« پادشاهى » ، « پايه » ، « پلارك »

, 336 r 344 v

و گاه به يك نقطه : « بيغامبر » ، « بادشاهان دهلى »

, 328 v

« بنج » ، « بديد آورد » ، « بديد آمد »

344 r , 344 v

در بسيار جايها « اسپان » مىآورد

. 336 r