تاريخ مبارك غازانى ( داستان غازان خان ) ( فارسى ) — الصفحة ٣١١
حكايت بيست و پنجم در تقرير آنكه لشگرى على حده به جهت « 1 » خاصه چگونه « 2 » ترتيب فرمود
شد تكرار چه محتاج و بهر سرحدّى آن
S . fol . 330 r .
مقدار لشگر معيّن فرموده كه آن را « 1 » كافى است و از لشگرها كه در ميان ولايات يورت و مقام دارند هر كدام كه بسرحدّى نزديكتراند « 2 » معيّن فرموده كه بگاه حاجت كچيكهء ايشان باشند « 3 » و چنان ساخته كه در هيچوقت لشگر طرفى بمدد طرفى نبايد رفت و زيادت از معهود لشگرى ديگر مرتّب گردانيده كه ملازم باشند بدان طريق كه كزيكتانان و امرا را استمالت فرمود تا از هريك از برادران و فرزندان كه در شماره نبودند يك دو نفر معيّن گردانيدند چنان كه در هر هزارهء صد و دويست نفر زيادت شد و جمله را در مدّت يكسال حاضر كرده « 4 » بازنمودند و پادشاه اسلام « 5 » خلّد « 6 » ملكه « 7 » در حقّ ايشان انعام و جامگى و اقطاع فرمود و تمامت با هزارهء قول كه بتدريج دو سه هزار شده اند باتّفاق كزيكتانان ملازم مىباشند و از چندسال باز كه ميان اوروغ جوجى و جغتاى و اوكتاى كه عمزادگان پادشاه « 8 » خلّد ملكهاند مخالفت و منازعت واقع است لشگرهاى ايشان بهروقت اغروقهاى يكديگر را غارت كرده فرزندان يكديگر را اسير مىبردند « 9 » و بتجار مىفروختند « 10 » و نيز بسيارى ازيشان جهت درويشى فرزندان خود را مىفروختند پادشاه اسلام خلد ملكه « 11 » از آن معنى غيرت كرد و فرمود كه چگونه شايد كچون اقوام مغول بيشتر از نسل امراء بزرگند كه در زمان چينگيز خان كوچ دادهاند و اين زمان اوروغ آن « 12 » امرا پيش قآن و پيش ديگر پادشاهان معتبر خويشان ايشانرا ببندگى بتازيكان فروشند يا بيشتر بگدايى افتند رعايت حقوق آن جماعت و محافظت ناموس را دفع اين معانى لازم است چه بدين واسطه صلابت و هيبت لشگر مغول كه بعيوق رسيده بود مىشكند و در نظر تازيك حقير مىشوند و نيز اكثر ايشانرا بولايات ياغى مىبرند بدان سبب فرمود « 13 »
( 1 ) - . . . آن طرف را : L . , P . , W . ( 2 ) - آيد : T . - P . ; L . om . , S . , W . ( 3 ) - باشد : S . , W . ( 4 ) - گردانيده : L . ( 5 ) - غازان خان : W . add . ( 6 ) - الله : P . ins . ( 7 ) - خلّد ملكه : W . om . ، سلطانه : L . ( 8 ) - خلّد ملكه : et om . اسلام : W . add . ( 9 ) - : P . ؛ برند : S . , L . , W . - . . . فرزندان همديگر باسيرى بردند ( 10 ) - مىفروخت : P . ( 11 ) - خلد ملكه : W . om . ، سلطانه : L . , P . ( 12 ) - S . , L . , P . om . ( 13 ) - بدان سبب فرمود : P . om .