تاريخ مبارك غازانى ( داستان غازان خان ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٠٦

سواد يرليغ در باب اقطاع دادن بلشگر مغول

از قديم الزمان باز رعيت آن موضع بوده‌اند و زراعت ميكرده هم بر آن قاعده زرع كنند و بهرهء آن « 1 » براستى بچريك رسانند و مال و قوپچور و متوجّهات ديوانى بر موجب مؤامره و تفصيل كه ذكر رفت زيادت و نقصان ناكرده بلشگر رسانند ديگر بايد كه جماعت چريكيان با املاك « 2 » و زمين ملاك « 3 » و ارباب و اوقاف تعلّق نسازند و در بهرهء آن تصرّف ننمايند و مال و قوپچور و متوجّهات ديوانى آن « 4 » بموجب دفاتر قانون و تفصيل مذكور براستى برسانند ديگر ديهها و مزارع و مواضع ديوانى كه خراب باشد و داخل يورت ايشان شده و زمينهاى آن‌كه مرغزار « 5 » شده « 6 » آن را نشكافند و ديگر را « 7 » باسيران و غلامان و گاو و جفت و تخم خود زراعت كنند و مجموع ارتفاع ايشان بردارند اگر آن موضع خراب را مالكى ظاهر شود و دعوى كند بملكيت يا بتوليت وقفيت و مدّتها تصرّف نموده باشد و بر موجب شرع مطهّر حقيقت او ثابت گردد و اين چريكيان زراعت آنجا باسيران و غلامان خود كرده باشند ده يكى از آن جمله بما رسانند و باقى ايشان با مزارعان خود بهم بردارند ديگر رعاياى ديههاى آبادان و خراب كه بديشان داده شده و از مدّت سى سال باز متفرّق شده « 8 » و به شماره و قانون ديگر ولايات درنيامده پيش هركس كه باشد « 9 » بازگردانند و اگر رعيت ديگر ولايت نيز پيش ايشان باشد ايشان نيز آن جماعت را بازگردانند و البتّه به هيچ وجه رعاياى ديگر ولايت و مواضع به خود راه ندهند « 10 » و بعلّت آنكه رعاياى ولايات دوراند با برّانى تعلق نسازند و بهيچ‌وجه « 11 » ايشانرا جمع نگردانند و حمايت نكنند و بديههاى خود راه ندهند و مردم چريك رعاياى ديههايى كه بايشان داده شده است از ديه هوجاوور بديههاى ديگر نبرند و نگويند كه هردو مزرعه و ديه اقطاع ماست و ايشان رعيت مااند و رعاياى

S . fol . 329 r .

هر ديه در موضع خود زراعت كنند و نگويند كه رعاياى اين مواضع باقطاع بما داده‌اند اسير مااند لشگريانرا بر رعايا زيادت


( 1 ) - آن را : W . ( 2 ) - باملاك : L . , P . ( 3 ) - L . om . ( 4 ) - S . om . ( 5 ) - مزارع : L . ( 6 ) - گشته : W . ، . . . آن مرغزار گشته باشد : P . ( 7 ) - ديگر : L . , P . ( 8 ) - گشته : W . ( 9 ) - باشند : P . ( 10 ) - ندهد : W . ( 11 ) - علّت : L . , P .