سفرنامه رضا قلى ميرزا نايب الاياله ( نوه فتحعلى شاه ) ( فارسى ) — الصفحة ٥٧٠
مهمانخانه‌هاى انگلستان
شب و روز غافل نيستند و چنان از صميم قلب و مشتاقانه خدمت ميكنند
وسائل زندگى در مهمانخانه‌ها
كه برادر و مادر شخص به آن قسم مهربان نخواهد بود و بهتر از اينها فرمانبردارى و غمخوارى نتوان تصور كرد « 1 » .
آن عمارت هريك « 1 » مشتمل است بر يكصد اوطاق ، زياده و كمتر نيز مىشود « 2 » و در هر اوطاقى يك‌دست اسباب ضروريه كه لازمهء زندگانى است از نشستن و خفتن و شستن و نوشتن و خواندن آنچه ضرورت باشد آماده و مهيا گذاشته‌اند . بخارى بجهة آتش و اسباب چراغ و روشنائى ظروف و بلور آلاتى « 3 » كه بهتر از آن متصور نباشد در هر خانه در كمال آراستگى نهاده خدّامى چند زنانه و مردانه مقرر است كه دقيقه [ اى ] از دقايق روز و شب غافل از خدمت نيست « 4 » بر دور آنخانه به جهت خدامين آنخانه بيوتاتى چند ساخته‌اند كه هميشه خالى از خدمتگذاران نيست .
و در وسط آن بيوتات صفه [ اى ] مدور بنا نهاده‌اند و در اطراف آن صفه زنگ و جرس بسيارى بعدد خانه‌هاى آن عمارت به ديوار آويخته‌اند و در زير هر جرسى نوشته‌اند كه اين جرس متعلق به كدام اوطاق مىباشد و
زنگ اخبار
بر سر هر جرسى بندى از سيم بسته و سربندها را در اوطاق‌ها آورده بطريق خوشى « 5 » ساخته به دو طرف آينه‌هاى بزرگى كه در عمارت نصب
( 1 ) - نسخهء اصل و مجلس : و آن عمارات . ( 2 ) - نسخهء اصل و مجلس : زياده يا كمتر . ( 3 ) - نسخهء اصل و مجلس : از اقسامى كه . ( 4 ) - نسخهء اصل و مجلس : نيستند . ( 5 ) - اصل و مجلس : بطريقى خوش .