راحة الصدور و آية السرور در تاريخ آل سلجوق ( فارسى ) — الصفحة ٢٦٠

السّلطان غياث الدّنيا و الدّين ابو شجاع محمّد بن محمود بن محمّد بن ملكشاه قسيم امير المؤمنين

بوذ ، چون فارغ شذند خلوت خواستند و زحمت بازگرديذ ، خاصبك بماند و جمال الدّين ايلقفشت و براذرش و خاصگيان سلطان و زنگى جاندار و شومله « 1 » با خاصبك بوذند ، امرا ايستاذه بوذند و خاصبك در خدمت نشسته ، آغاز سخن كرد كه ترتيب قواعد پاذشاهى چون مىبايذ نهاذ ، مثل : اذا جالست الملوك فالزم الصّمت و استعمل الوقار و احفظ الاسرار « 2 » ، در مجالست ملوك خاموشى شعار بايذ گرفت و وقار يار و اسرار نگاه داشتن ، شعر « 3 »

سخن را ببايذ شنيذ از نخست * چو دانا شذى پاسخ آور درست

چو داننده مردم بوذ آزور * همى دانش او نيايذ بسر « 4 »

خاصبك در سخن افزوذ و راه جهاندارى بسلطان مىنموذ ، جمال الدّين قفشت از پس پشتش درآمذ و گريبان قباش بگرفت و گفت برخيز چه وقت سخنست ، و صارم محمّد بن يونس سلطانى « 5 » با وى يار شذ او را بر گرفتند و در خانه بردند ، زنگى جاندار دست بقبضهء تيغ برد او را نيز بگرفتند « 6 » ، شعر :

( بدان اى پسر كين جهان بىوفاست * پر از رنج و تيمار و درد و بلاست

هرآنگه كه باشى بذو شاذتر * ز رنج زمانه دل آزاذتر

همان شاذمانى نمانذ بجاى * ببايذ شذن زين سپنجى سراى ) « 7 »

تو از آفريذون فزون‌تر نه‌اى * چو پرويز با تخت و افسر نه‌اى « 8 »

يكايك بنوبت همى بگذريم * سزذ گر جهانرا ببذ نسپريم « 9 »

( چنين آمذ اين چرخ ناپايذار * چه با زيردست و چه با شهريار

( 1 ) ز ن : الامير كشطغان المعروف بشمله ( ص 230 ) و در جاى ديگر ( ص 287 ) : ايدغدى بن كشطغان المعروف بشمله ، ا آ : ايدغدى التركمانى المعروف بشمله ( 2 ) فق f . 13 b ( 3 ) شه ص 1603 س 12 - 13 ( 4 ) شه : ببر ( 5 ) لعلّه صارم الدّين والى قلعة الموصل ( زت ( f . 80 a ( 6 ) ز ن ص 230 ( 7 ) شه ص 1787 س 6 - 8 ( 8 ) ايضا ص 2061 س 1 ( 9 ) ايضا ص 1509 س 28