راحة الصدور و آية السرور در تاريخ آل سلجوق ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٠

السّلطان مغيث الدّنيا و الدّين ملكشاه بن محمود « 3 » يمين امير المؤمنين

قوّت و شوكت قوىبازو و سخت‌كمان بوذ ، سخى و خوش‌خوى ، هزل دوست و دون‌پرور ، مولع بر مباشرت و معاشرت ، آرايش تاج و تخت موزون حركات ستوذه خصال ، شعر « 1 »

سكندر موكبى دارا سوارى * ز دارا و سكندر ياذگارى

f . 104 a بخوبيش آسمان خورشيذ خوانده * زمين را تخمى از جمشيذ مانده

شگرفى چابكى چستى دليرى * به مهر آهو بكينه تند شيرى

گلى بىآفت از باذ خزانى * بهارى تازه بر شاخ جوانى

هنوزش پرّ يغلق در عقابست « 2 » * هنوزش برگ نيلوفر در آبست

هنوزش گرد گل نارسته شمشاذ * ز سوسن سرو او چون سرو آزاذ

بيك بو از ارم صذ در گشاذه * به دو رخ ماه را دو رخ نهاذه

جهان با موكبش ره تنگ دارذ * علم بالاى هفت اورنگ دارذ

چو زر بخشذ شتر بايذ بفرسنگ * چو وقت آهن آيذ واى بر سنگ

چو باشذ نوبت شمشيربازى * خطيبان را دهذ شمشير غازى

چو دارذ دشنهء پولاذ را باس * پشيمانى زره پوشذ چو الماس

قدمگاهش زمين را خسته دارذ * شتابش چرخ را آهسته دارذ

فلك با وى بميدان كند شمشير * بكشتى نيز گه بالا و گه زير

جمالش را كه بزم‌افروز عيدست * هنر اصلى و نيكويى مزيدست

باقبالش دل استقبال دارذ * چو هست اقبال كار اقبال دارذ

اوّل ملكش در رجب سنهء سبع و اربعين و خمس ماية بعد از وفات عمّش مسعود ، عزلش در شوّال ازين سال ، و سبب عزلش آن بوذ [ كه ] با دو سه مجهول به شراب و لهو مشغول مىبوذ « 3 » ، مثل : اىّ ملك مال الى كثرة السّخف و الهزل نسب « 4 » الى قلّة العلم و السّفل « 5 » ، شعر :

( 1 ) از مثنوى خسرو شيرين نظامى در « حكايت كردن شاپور از حال خسرو نزد شيرين » ( خمسه طبع طهران ص 70 - 71 ) ( 2 ) خمسه : هنوزش طوق غبغب در نقابست ، ( 3 ) ر ك به ز ن ص 228 ، ( 4 ) ن ا : نسبت ( 5 ) فق : العقل ( f . 21 b )