سفر در ايران ( فارسى ) — الصفحة ٢٤١
31 درباره‌ى اسب و ديگر حيوانات اهلى ايران
قدر و قيمت بسيار قايلند با اين حال بهاى آنها آن‌قدر زياد نيست ، به طورى كه يك اسب خيلى خوب را مىتوان بين پنجاه تا شصت تومان خريدارى نمود . البته اسبهايى هم پيدا مىشود كه شش برابر اين مبلغ قيمت دارند .
در تمام نقاط ايران تعداد اسبهاى تركمنى بيش از اسبهاى عربى است زيرا هم قدشان بلندتر است و هم اين‌كه از اسبهاى عربى ارزانترند . از اسبهاى تركمنى براى هركارى استفاده مىشود و بىشك براى جنگ پس از اسبهاى عربى بهترين‌اند .
اسبهاى تركمنى كمى خونسردند و از اين بابت تا اندازه‌اى شباهت به اسبهاى انگليسى دارند . آنها مانند اسبهاى انگليسى به رو مىروند اما اين امر خطر چندانى در بر ندارد زيرا هرگز به زمين نمىخورند . اسبهاى مسابقات اسبدوانى انگليسى آن‌قدر به اسبهاى تركمنى شباهت دارند ( اسبهاى عربى خالص كوچكند ) كه به گمانم انگليسيها نژاد اين اسبها را به وسيله‌ى اسبهاى تركمنى به وجود آورده باشند . اسب تركمنى به رنگ كهر روشن است . سرى باريك و گردنى كشيده و بلند دارد . ساق پاهايش ظريف و شكمش از بدن كاملا جدا است . برجستگى عقب فك اسب تركمنى غالبا بزرگ و قسمت بالاى سمش دراز است . اين معايب به ندرت در اسبهاى انگليسى و عربى به چشم مىخورد .
تمام اسبها تخمى هستند و همين امر موجب مىشود كه با نزديك شدن ماديان به اردوگاهها آشفتگيهايى برپا شود .
از اين‌رو ، براى جلوگيرى از عواقب بد احتمالى آن ، افسار تمام اسبها را به طناب طويل و كشيده‌اى گره مىزنند . اين طناب به ميخ طويله‌هاى بزرگى كه با چماق به زمين فرو كرده‌اند ، محكم بسته شده است . فاصله‌ى بين اسبها آن‌قدر است كه يك نفر بتواند از ميان آنها عبور نمايد و براى اين‌كه به هم لگد نزنند دو رشته طناب به پاى آنها مىبندند كه مانع حركتشان بشود . اين دو رشته طناب را نيز به ميخ طويله‌هايى كه به زمين فرو كرده‌اند مىبندند . پوشش اسبها در زمان جنگ يا راه‌پيمايى در تمام فصول يكسان است بدين ترتيب كه هراسب روپوش آستردار بزرگى از پشم دارد كه بر روى آن روكش بلندى