سفرنامه كلات ( فارسى ) — الصفحة ١٨

روزنامه محاكمات :

چرا كه قوت هر مملكت بود با مال * كه تا بمال فراهم بياورند رجال

وزان به داخل خارج دهند امنيت * كه زو شوند سرافراز دولت و ملت

ولى بدوره سابق خزينه خالى بود * وجود لشگر در دفتر و خيالى بود

مثال دولت ميگشت خرج لهوولعب * و يا مواجب اهل دعا و اهل طرب

نبود اسمى از ارباب سيف و اهل قلم * كه كار ملك از اين هر دو مىشود محكم

كنون اگرچه نيفتاده كارها بنظام * ولى شروع نمودند و ميرسد بختام

اساس كار كنون روى پايه علمى است * دهد بخير نتيجه بدان كه اين حتمى است

ز دور ناگه افتاد چشم بر طرفم * از اين مقايسه ناچار كرد منصرفم

بفكر خصم سياست برفت از يادم * بسان سايه بدنبال خصم افتادم

بحانه‌اى برسيديم و خصم داخل شد * مرا ز پرسش و تحقيق علم حاصل شد

كه هست خانه مطلوب من همان خانه * شدم بجان عزيز تو پاك ديوانه

پس از تفكر بسيار در زدم ناچار * كنيزكى ز درون بانگ زد چه دارى كار

جواب دادم برگو به حضرت آقا * كه آمده است فلانى بامر تو اينجا

دوباره آمد و گفتا بد است حالتشان * بوقت عصر بيا تا رسى بخدمتشان

اگرچه داد جوابم ولى ندادم گوش * پناه ديوارى پنهان شدم همى چون موش

گذشت ساعتى و خصم شد ز خانه برون * ز چهره‌اش اثر خرمى بدى مظنون

چو او برفت معاون ز در نمايان شد * مرا بديد و سلامم شنيد و حيران شد

بلرزه گفت بگو از چه وقت اينجائى * چرا خبر ننمودى باندرون آئى

جواب گفتم يك دفعه آمدم زين پيش * كسى نبود و برفتم بسوى منزل خويش

دوباره آمدم آلان ميرسم از راه * كه تا رسم بحضور تو اى عدالت جاه

كنون بفرما تكليف بنده را معلوم * كه تا نمانم از حق خويشتن محروم

ز اضطراب برون آمد و به راه افتاد * تبسمى بنمود و به بنده پاسخ داد

كه اى جناب بدان وضع مملكت امروز * كه كارها نگرفته است انتظام هنوز

به غير پول ندارد طريق اصلاحى * بدون پول چرا مينمائى الحاحى