دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٧٥

فصل نهم در بيان شغل مقرب الحضرت العلية العاليه ناظر دواب

فصل هشتم در بيان شغل مقرب الحضرت العلية العاليه ميراب دار السلطنهء اصفهان

از جملهء مقربان است [ 62 الف ] و خدمت مشار اليه اين بود كه در شب نوروز قدغن و تأكيد نمايد كه رعايا ماديها و انهار و جداول متعلّقه به خود را به دستور مقرّر و معمول تنقيه نمايند و آب زاينده‌رود را در عرض سال به تمامت محالى كه حقّابه دارند به نوبه و رسدى كه از قديم الايّام الى الآن معمول و مستمر است به هر محل رسانيده كه از اقويا بر ضعفا جبرى و تعديى و ستم شريكى واقع نشود .

و تعيين مادى سالاران به جهت ماديهاى رودخانهء زرينه‌رود به عهدهء مشار اليه بود ، و به نصب او منصوب و به عزل او معزول مىباشند .

و هرگونه دعوائى و گفتگويى كه در باب آب زاينده‌رود احدى مىداشت تميز و تشخيص آن در عهدهء مشار اليه بود . و بعضى اوقات در باب بعضى از دعاوى كليهء اربابان و رعايا كه حسب الامر الاعلى مقرّر مىشد با وزير ديوان اعلى مأمور مىساخت .

وزير و كلانتر و مستوفى اصفهان نيز به اتفاق مشار اليهما به محال رفته جوى و جدول و نهر و مادى و تشخيص حقّابهء هر محل را از روى دفاتر ديوانى نموده به شعور و صوابديد يكديگر ( به نحوى كه ) مقرون به حق و حساب و معمول و استمرار سنوات بود قطع و فصل دعاوى مىنمودند ، و برطبق آن ، ارقام و احكام بسيارى صادر گرديده معمول و مستمرّ است .

و سواى رسوم معمولى كه در جزو از رعايا [ ى ] [ 62 ب ] هر محل به علت خاك آب و دون آب بازيافت مىنمود قدرى هم نقدا جنسا از سركار خاصهء شريفه در وجه مشار اليه مقرر بود كه هر ساله از دفتر بازيافت مىكرد .

و در مجلس بهشت آيين با تاج و طومار مىايستاد .

فصل نهم در بيان شغل مقرب الحضرت العلية العاليه ناظر دواب

شغل او اين بود كه به اتفاق امير آخورباشى صحرا در نسق قورقات و مراتع ايلخيان و سان ايلخيها و نتاج ( آنها ) و تصديق خدمت و ملازمت امير آخوران و