دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٩٤
[ حكومت امير خان سردار ]
[ اجحاف عسكر گاريچى ]
[ اجحاف عسكر گاريچى ]
قبل از اين ، از عسكر نام ، رئيس گاريخانهء راه قم نسبت به مسافرين تعدى و سوء حركتى شده بود . اهالى هر قدر شكايت كرده بودند كسى دادرسى نكرده بود . در اين هنگام كه آقايان به حضرت عبد العظيم رفتند و قرار شد دولت در اسعاف حوائج آنها اقدام كند اهالى قم در خصوص عسكر و عزل او ملتجى به حضرات آقايان شدند ، اين بود كه آقايان در جزء مقاصد خودشان :
( 1 ) عزل عسكر از راه قم [ را ] درخواست داشتند .
( 2 ) ديگر عود حاجى ميرزا محمد رضا مجتهد كرمانى را كه در ايالت ظفر السلطنه تبعيد شده بود .
( 3 ) برگردانيدن توليت مدرسهء خان مروى را به جناب حاج شيخ مرتضى كه در وقعهء مسجد شاه به امام جمعه واگذار شده بود .
( 4 ) عدالت‌خانه .
( 5 ) اجراء قانون اسلام بدون ملاحظه از احدى .
( 6 ) عزل مسيو نوز از وزارت گمرك .
( 7 ) عزل علاء الدوله از حكومت شهر .
( 8 ) موقوف شدن تومان ده شاهى از مواجب و حقوق مردم كه قرار داده بودند از حقوق كسر و به صندوق عايد بشود .
سفير عثمانى فهرست عرايض آقايان را در پاكت رسمى براى شاه فرستاد و چون مطالب سفراء خارجه كه در پاكت رسمى گذارده مىشود ، غير از خود شاه و وزير امور خارجه ديگرى حق باز كردن و خواندن ندارد ميرزا نصر اللّه خان مشير الدوله وزير امور خارجه پاكت را در حضور شاه باز كرد و قرائت نمود . اتابك از اين تدبير علماء شرمنده شد . شاه جواب سفير را نوشت كه مقاصد علماء را برآورده خواهم كرد و آنها را محترما عود به شهر مىدهم و به اتابك امر به عودت آقايان داد . اتابك هم اجراى امر همايونى را موقوف به مقدماتى نمود .
[ حكومت امير خان سردار ]
[ حكومت امير خان سردار ]
پس از آن ملك التجار رفت آقايان را به شهر حركت دهد سودى نكرد و اتابك