تاريخ هرودت ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٩١

مادها و پارس‌ها

104 - فاصلهء بين درياچه مئوسى « 1 » تا سواحل رود فاز « 2 » را كه در كولشيد « 3 » واقع است يك روندهء خوب ميتواند در سى روز طى كند . از كولشيد راه زيادى براى رسيدن به سرزمين ماد در پيش نيست . بين اين دو كشور فقط يك قوم حائل است كه ساسپير « 4 » نام دارد و پس از آن سرزمين ماد قرار گرفته . با اين حال ، اقوام سيت از اين راه به كشور ماد هجوم نبردند . آنها چرخى زدند و از راهى عبور كردند كه كمى بالاتر قرار داشت و بسيار طويل‌تر بود و كوهستان قفقاز در جهت راست آن قرار داشت « 5 » . بدين ترتيب مادها با اقوام سيت روبرو شدند و چون مادها در جنگ با آنها شكست خوردند ، سلطه و قدرت خود را بر آسيا از دست دادند و اقوام سيت بر سراسر آسيا مسلط شدند و از آنجا بسوى مصر حركت كردند .

105 - ولى در مدتى كه آنها به سوريه فلسطين « 6 » رسيديد ، پسامتيكوس « 7 » پادشاه مصر

تاريخ با هجوم اقوام سيمرى نزديك نبوده . در اسناد و كتيبه‌هاى خط ميخى از دوره‌اى كه با اواخر سلطنت سارگون شروع مىشود ( 705 - 722 ق . م . ) صحبت از اقوام سيمرى است و از همين زمان از اين قوم بنام ژيمراى ( Gimirrai ) ياد شده است . در همين اسناد از اقوام سيت ( آشگوزائى ( Ashgouzaii ) و پادشاه آنها پرتوتيس ( Protothyes ) فقط در زمان سلطنت آسارادون ( Asarhadon ) پادشاه آشور ( 681 - 669 ق . م . ) نام برده شده . ژيمرائىها كه از گردنه‌هاى نواحى قفقاز رسيده بودند به ناحيه درياچه وان وارد شده بودند ، در حالى كه آشگوزائىها از گردنه‌هاى قفقاز شرقى عبور كرده و به ناحيه درياچه اروميه وارد شده بودند . ( 1 ) - Meotie ( 2 ) - Phase - رودى كه در كولشيد قديم واقع در آسياى صغير جارى بود و بدرياى سياه ميريخت و امروز ريون ( Rino ) نام دارد . ( 3 ) - كولشيد ( Colchide ) يكى از نواحى باستان است كه در قسمت غربى آسيا در مشرق درياى سياه و جنوب قفقاز واقع شده بود و رود فاز ( Phase ) آن را سيراب ميكرد . ( 4 ) - Saspire ( 5 ) - شايد مقصود درياى آزوف است كه محل شروع مهاجرت اقوام سيمرى بوده است . در ( 6 ) - در نظر هردوت اين اصطلاح جغرافيائى شامل قسمت‌هائى از سرزمين امروز سوريه باضافه ارض موعود و سرزمينى بود كه اقوام فيليسطين ( Philistins ) در آن سكونت داشتند . ارميا ، پيشواى يهود صحنهء موحشى از حملهء اقوام سيت در كتاب آسمانى قوم يهود مجسم كرده است . ( 7 ) - ( Psamnetichos ) - پسامتيك اول پادشاه ايالت سائيس ( Sais ) و ممفيس و مؤسس شانزدهمين سلسله مصر باستان در 666 قبل از ميلاد . در زمان او مصر از لحاظ نظامى نيرومند شد و قدرت تازه‌اى يافت .