تاريخ الفي ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٠٠

ذكر شمّه‌اى از مناقب امير المؤمنين علىّ بن ابى طالب

آورده‌اند كه اوّل كسى كه در آن روز از قلعه به عزم رزم بيرون آمد حارث يهودى بود برادر مرحب ، و او دو نفر از مسلمانان را شهيد كرده به ضرب ذو الفقار حيدر كرّار به دار البوار رسيد . آنگاه مرحب جهت انتقام برادر قدم در ميدان نهاد . او پهلوانى بالابلند بود و در آن روز دو زره پوشيده و دو شمشير حمايل كرده و نيزه‌اى كه سنانش صدمن وزن داشت به دست گرفته و دو عمّامه به سر بسته و مغفرى بر بالاى آن نهاده بود . چون به ميدان آمد رجزخوانان به شمشير حمله بر حضرت امير كرد . شاه شجاعت‌پناه پيشدستى فرمود و ذو الفقار چنان بر سر آن ملعون نابكار فرود آورد كه از سپر و خود و عمامه گذشته اثر زخم به دندانهايش رسيد . و بعضى تا قربوس زين گفته‌اند . آنگاه نيران قتال اشتعال يافته چون هفت كس از جهودان بر دست شاه مردان كشته شدند ساير اعدا پشت بر معركه روى به قلعه آوردند و حيدر كرّار ايشان را تعاقب نموده . در اين اثنا به ضرب يكى از مخالفان سپر از دست شاه مردان بيفتاد و ديگرى آن را برگرفته به قلعه گريخته .

و از امام محمّد باقر ، صلوات اللّه على ابائه و عليه ، روايت كرده‌اند كه چون امير المؤمنين على ، عليه السّلام ، در قلعه را گرفته بجنبانيد تمامى آن قلعه بجنبيد ، چنانچه صفيّه « 1 » دختر حيىّ « 2 » بن أخطب از تخت بيفتاد و روى او مجروح شد . و در خيبر به عقيدهء بعضى از روات هشتصد من وزن داشت و برخى سه هزار من گفتند . و در شرح نهج البلاغه مسطور است كه هفتاد كس از گردانيدن آن عاجز بودند .

القصّه ؛ يهود خيبر چون اين امر غريب از امير المؤمنين حيدر مشاهده نمودند فغان « الامان » به كيوان رسانيدند . شاه مردان بعد از استجازهء پيغمبر آخر الزمان ايشان را امان داده آن در را به مقدار هشتاد وجب از پس پشت دور انداخت . و چون [ خبر ] فتح خيبر به خير البشر رسيد بسيار خوشحال شد و در وقت ملاقات امير المؤمنين على ، عليه السّلام ، [ 82 ب ] گفت : يا على لقد وصل إلىّ سعيك المشكور و فعلك المذكور و اللّه سبحانه و أنا عنك راضيان . يعنى : اى على بتحقيق كه رسيده به من سعى مشكور و فعل مذكور تو و خداى سبحانه و تعالى از تو راضى است و من از تو راضىام . على ، عليه السّلام ، به گريه درآمد .

رسول ، عليه السّلام ، فرمود : يا على ، چرا مىگريى ؟ جواب داد كه گريهء خوشحالى است يا رسول اللّه . چگونه من گريان نباشم كه تو از من راضى گشتى ؟ آن حضرت فرمود كه نه تنها من


( 1 ) . رسول اللّه ( ص ) اين زن را به نكاح خود درآورد . صاحب سيرت رسول اللّه ( ج 2 ، ص 823 ) گويد : و دحية بن خليفة الكلبى صفيّه را از پيغمبر ، عليه السّلام ، بخواست و دحيه را معلوم نبود كه سيّد ، عليه السّلام ، صفيّه را از بهر خود بازگرفته است . بعد از آن سيّد به عوض صفيّه آن دو دختر كه عم‌ّزادگان صفيّه بودند به دحيهء كلبى داد . ( 2 ) . هرسه نسخه : يحيى .