تاريخ الفي ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٣٣
ذكر وقايع سال سيزدهم از رحلت حضرت خاتم النبيّين
ذكر وقايع سال سيزدهم از رحلت حضرت خاتم النبيّين
ذكر وقايع سال سيزدهم از رحلت حضرت خاتم النبيّين
كه سال دهم است از خلافت امير المؤمنين عمر ، رضى اللّه عنه ؛ و بيان فتح فارس و اصطخر و فسا و دارابجرد و كرمان و سيستان و مكران و عسقلان « 1 » از بلاد روم . و در اين سال عسقلان به دست معاويه به طريق مصالحه فتح شد و بعضى از بلاد روم را مانند عمويه و غيرها در تحت تصرّف درآورد . كرمان به دست سهيل بن عدىّ به مدد عبد اللّه بن عتبان ، و سيستان بر دست عاصم بن عمرو تميمى ، [ و ] ولايت مكران به دست حكم بن عمر ثقلبى گشوده شد .
و در اين سال خبر به مدينه رسيد كه شهرك « 2 » ، حاكم فارس ، فارسيان بىقياس جمع كرده و به شهر توجّه « 3 » - كه سرحد مملكت فارس است از جانب اهواز - معسكر ساخته . امير المؤمنين عمر جيوش متعدده آراسته فرمود و به اطراف فارس روان گردانيد و هريك از امراء اجناد و رؤساى بلاد را به حكومت شهرى از شهرهاى فارس نامزد كرد و فرمود كه چون به آن مملكت رسيدند معسكر شهرك را معطّل داشته قصد تسخير بلاد نمايند تا تدبير ايشان باطل شود .
پس سپاه دينپناه در عين شوكت و جاه روان شدند . و مجاشع بن مسعود توّجه را در حوزهء اسلام درآورد . و عثمان بن ابى العاص ، بعد از آنكه شيراز را در قيد تسخير كشيده بود ، قلعهء
( 1 ) . عسقلان : از شهرهاى ساحلى فلسطين كه « عروس شام » خوانده شده است ؛ - معجم البلدان ، ج 5 ، ص 174 . ( 2 ) . شهرك : در مورد وى كه از طرف يزدگرد والى فارس بود - ابن بلخى ، فارسنامه ، ص 114 ؛ حبيب السير ، ج 1 ، ص 488 ؛ رحمت اللّه مهراز ، بزرگان شيراز ، ص 6 ؛ فسائى ، فارسنامهء ناصرى ، ج 1 ، ص 174 . ابن بلخى مىنويسد كه شهرك به دست سوار بن همام كشته شد ؛ - پيشين ، ص 114 . ( 3 ) . صاحب فارسنامه ناصرى آن را به صورتهاى « توّج » و « توّز » ذكر كرده و مىنويسد : « اكنون از اين شهر اسمى و رسمى باقى نمانده است . » ؛ - پيشين ، ج 1 ، ص 114 و 174 . نيز مقايسه كنيد با : فتوح البلدان ، ص 142 .