تاريخ عالم آراى عباسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٠.٢٢
ذكر تسخير ولايت بحرين كه در اين سال بنيروى اقبال شهريار كامران بسعى الله ويردى خان ظهور يافت
اصرار نمايد چون امداد و معاونت پادشاهزادههاى مذكور پيشنهاد همت والاست هر آينه آنچه خداى تعالى خواسته باشد بحيز ظهور خواهد آمد .
چون جانمحمد ديوان بيگى رخصت يافته روانه بخارا گشت باقيخان از آمدن او اظهار بشاشت و خرمى بسيار كرده او را در سلك امراى معتبر درآورد و او عريضه به خدمت اشرف نوشته بعد از اظهار لوازم شكر گزارى مراحم شاهى از جانب باقيخان تواضعات دوستانه و نهايت اخلاص و حسن اعتقاد اظهار نموده در باب سلاطين زادهها نوشته بود كه يار محمد ميرزا و جمعى كه از اينطرف خايف بودند ايشانرا دست آويز خود كرده باكراه بآنطرف بردند و الا درباره ايشان بجز عطوفت و اشفاق پدرانه امرى بظهور نميآيد و مع ذلك هر گاه بندگان اشرف ايشانرا روانه اين صوب نمايد بنوعى كه اشاره عالى شده ايشان را در جناح رأفت و اشفاق درآورده بطريق ساير برادران و فرزندان در هر جا مناسب باشد يورت و مقام در وجه معاش تعيين خواهد شد .
اما در خفيه صريحا بملازمان بكتش خان كه همراه او رفته بود كه باقى خان اين مقدمات را محض قول انگاشته به دادن بلخ و توابع راضى نيست و توقع آن دارد كه حضرت اعلى شاهى سلاطين - زادههاى مذكور را بماوراء النهر نزد او فرستند كه بهر عنوان خواهد وجه معاش داده بر وفق رضا و صلاح دولت خود با ايشان عمل نمايد و چون اعتمادى بجانب باقيخان نبود فرستادن ايشان را نزد او در ميزان مروت و قسطاس فتوت سنجيده و پسنديده نمينمود حضرت اعلى مكنون خاطر خطير همايون را بدرجهء ظهور آورده بتهيهء اسباب يورش بلخ پرداخته احكام مطاعه باحضار امراء و عساكر نصرت قرين شرف صدور يافت و منشور عنايت بشاه خواجه و يار محمد ميرزا و رفقا كه در دار السلطنهء قزوين بودند اصدار يافت كه در موكب عالى سلاطين زادهها روانهء خراسان گردند .
ذكر تسخير ولايت بحرين كه در اين سال بنيروى اقبال شهريار كامران بسعى الله ويردى خان ظهور يافت
ذكر تسخير ولايت بحرين كه در اين سال بنيروى اقبال شهريار كامران بسعى الله ويردى خان ظهور يافت
مملكت قطيف و بحرين در ازمنهء سابقه و قرون ماضيه در تصرف ولاة عرب بود .
حمد اللّه مستوفى مؤلف نزهة القلوب نوشته كه بحرين از جزاير فارس و محل غوص لؤلؤ و مرجان است ده فرسخ طول و پنج فرسخ عرض دارد .
لؤلؤ كه در بحرين غوص مىشود در نظر جوهريان و ديده وران صاحب نظر زياده از لؤلؤ ديگر بحار اعتبار دارد و آن ولايت كثير المنفعت بمرور دهور و ايام به تصرف تورانشاه بن سلغرشاه والى هرموز درآمده هميشه حاكمى از جانب ولاة هرموز بضبط آنجا قيام داشت و در ايام دولت سلغر - شاه بن توران شاه ثانى مطابق سنهء اثنى عشر و تسعمائة كه سى و يكسال از ظهور خاقان سليمان شأن گذشته بود جماعت فرنگيهء پرتكاليه ضابط بنادر متعلقه بديشان وكلاى والى هرموز را برشوه فريفته بحيله و تذوير بجزيرهء هرموز راه يافته كوت كه عبارت از قلعه است ترتيب [ 424 ] داده مسكن گرفتند و بتصاريف زمان فوجى كثير بدانجا جمع آمد و رحل اقامت انداختند و رفته رفته دخل در مهام ملكى كرده اكثر منافع و مداخل آن بلده را بپنجه اقتدار خود درآوردند