تاريخ مغول در ايران ( فارسى ) — الصفحة ٤٣٦
منابع زيرزمينى
مىشد ، داراى ارزش خاص بود . در طرق ( ؟ ) در نزديكى اصفهان « 1 » و در جرجانيه « 2 » نيز اشيائى از اين چوب مىساختند . در آن‌جا ادواتى از آهن و برنز نيز ساخته مىشد .
ظروفى كه در كاشان « 3 » و طوس ( در اين‌جا از سنگى بسيار قيمتى شبيه سنگ فيروزه ) ساخته مىشد ، شهرت داشت « 4 » .
ما در اين‌جا نمىخواهيم دربارهء اين اشياء كه برخى از آن‌ها تا امروز هم محفوظ مانده است ، از نظر تاريخ هنر صحبت كنيم . اما چون آگاه هستيم ، كه مغولان صنعت‌گران و هنرمندان را از مناطق مختلف جمع‌آورى مىكردند « 5 » ، و در قراقورم نيز بسيارى از صنعت‌گران چينى ساكن بودند « 6 » ، كه آثار آنان به مغرب‌زمين نيز رسيده است ، به اين جهت تصور مىرود كه صنعت و هنر در قلمرو مغولان از جهات مختلف تحت‌تأثير قرار گرفته باشد . اما تعداد صنعت‌گران فرانسوى و روسى كه به آسيا رفته‌اند « 7 » ، آن‌قدر قليل بوده است ، كه نمىتوان پنداشت صنعت آنان در تكامل سليقهء هنرمندان مشرق زمين مؤثر واقع شده باشد .
منابع زيرزمينى
منابع زيرزمينى
منابع زيرزمينى ايران ، كه ما توسط حمد اللّه و برخى نوشته‌هاى متفرق ديگر اطلاعات جامعى دربارهء آن داريم ، يكى ديگر از منابع ثروت اين سرزمين به حساب مىآيد . تصور مىرود ، كه معادن در آن زمان - لااقل بيشتر آن‌ها - دائر بوده است .
گزارش‌هائى كه از دوران‌هاى پيش از تسلط مغولان بر ايران به جا مانده است ، نمىتواند در اين‌جا مورد استفاده قرار گيرد ، چه اهميت واقعى آن براى اقتصاد دوران مغولان
( 1 ) - قزوينى ج 2 : 273 ، 349 . ( 2 ) - قزوينى ج 2 : 349 . ( 3 ) - قزوينى ج 2 : 290 . ( 4 ) - قزوينى ج 2 : 275 . ( 5 ) - J . P . Carpini / Wyngaert 91 f . ؛ ميرخواند ج 5 : 45 ؛ ابو القاضى ج 1 : 139 . ( 6 ) - رشيد الدين / بلوشه ج 2 : 48 ؛ Bretschneider , Med . Res I , 90 ; Rubruck / Wyngaert 286 ( 7 ) - J . P . Carpini / Wyngaert 122 ؛ W . v . Rubruck / Wyngaert 252 f .