تاريخ رويان ( فارسى ) — الصفحة ١١٢

ذكر الداعى الصغير الحسن بن القاسم بن الحسن بن على بن عبد الرحمن الشجرى بن القاسم بن الحسن بن زيد الامير بن الحسن السبط بن امير المؤمنين على عليهم السلام

اهل خراسان لشكر كشيده ، به طبرستان آمدند . داعى [ 57 ] از هردو جانب ناايمن شد و بگريخت و پناه به اصفهبد داد و اصفهبد محمد ، « 1 » داعى را بگرفت و بند برنهاد و به رى فرستاد ، با پيش على بن وهسودان كه نايب الخليفه المقتدر بود . على بن وهسودان ، داعى را به قلعهء الموت فرستاد كه مقام پدران او بود و آنجا محبوس مىداشت تا على بن وهسودان را به غدر بكشتند ، « 2 » داعى را در آن ميانه خلاص دادند تا به گيلان رفت . « 3 »

و هردو [ پسران ] ناصر ، ابو الحسين و ابو القاسم با لشكر گيل و ديلم ، به گرگان رفتند و چند نوبت با تركان مصافها كردند . داعى صغير لشكر برگرفت و ناگاه به آمل درآمد و از آنجا به سارى رفت و ناگاه به استراباد به سر هردو ناصر درآمد و ايشان را به اندك زمان منهزم گردانيد و خلقى بسيار از اكابر گيل و ديلم كشته شدند . از آن جمله استندار هروسندان بن تيدار بود كه كشته شد و او با ناصران بود .

ابو القاسم جعفر با دامغان افتاد و از آنجا به رى رفت و به گيلان شد .

داعى پيش ابو الحسين فرستاد كه من بندهء توام و پادشاهى ، تو به من سپردى ، مرا با تو خصومت نيست . برادرت - ابو القاسم - زحمت من مىدهد . من نيز به جواب او مشغول مىشوم و با همديگر صلح كردند . و مدتى در گرگان بنشست و داعى به آمل . و مدتى طبرستان بر اين موجب نگاه مىداشتند ، يكى در آمل و ديگرى در گرگان . داعى در آمل مدارس عمارت كرد و سيرت پسنديده پيش گرفت و ايام عمر را بر اين موجب صرف كرد : يك روز به مناظرهء فقه و

( 1 ) - اصفهبد محمد بن شهريار . ( 2 ) - مطالب بالا با تغييراتى در ص 222 تاريخ طبرستان سيد ظهير الدين نقل است . ( 3 ) - خسرو فيروز داعى را خلاص داد و با گيلان فرستاد ( تاريخ طبرستان ج 1 ص 281 ) .