بدايع الوقايع ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٨

[ 10 ] گفتار در رخصت طلبيدن از عبيد اللّه خان « 1 » و توجه نمودن به ولايت تركستان

هر [ گز ] عشر و عشير آن به خاطر خطور نمىكرد . [ بيت ]

از آن‌طرف نپذيرفت قدر او نقصان * وز اين طرف شرف روزگار ما گرديد

و به صلهء غزل مذكور سر و پاى خاصهء خود را كرامت فرمودند . در درون قلعهء صبران بانى مبانى عدل و احسان حضرت عبيد اللّه خان به بناى مدرسه‌اى امر فرموده بودند ، كه قدوسيان ملأ اعلى كواكب و نجوم سپهر را ، كه خشت پاره‌هاى بيت المعمور عبارت از آن تواند بود ، از براى بناى آن مدرسه در ميدان فلك هرطرف انباشتند . اما معماران نادره كارش آنها را لايق نديده همچونانش « 1 » در صحراى فلك پراكنده گذاشتند . شب و روز عنبر و كافور شام و صبح را از براى گل در ميدان سپهر بسى مكمل ساختند ، ليكن مهندسان استاد كارش مناسب نديده به آن نپرداختند . گردون از براى شمسهء پيش طاق ايوان و از بهر قالب پهلوى رفيع المكانش خورشيد و هلال را مهيا ساخته ، پسندكار ايشان نيامده لاجرم هركدام را به گوشه‌اى انداخت . [ نظم ]

آسمان حلقهء زرين هلال * از براى در او كرد خيال

ميخ‌هاى زر انجم مگرش « 2 » * كه فلك ساخته از بهر درش

زلف دلدار « 3 » ز زنجيرش بين * گره اندر گره و چين در چين

بود هرحجرهء او قصر بهشت * و اندر او طرفه بتى حور سرشت

و اندر آن فرقهء طالب علمان * چون‌كه در روضهء رضوان غلمان


( 1 ) - C , A : همچنان ( 2 ) - B 2 , C : نگرش ( 3 ) - T : آويزه