بدايع الوقايع ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٥١

[ 8 ] گفتار در ذكر مراجعت عاليحضرت ، خان الاعظم ، مالك رقاب الامم ، ناصر كلمة اللّه العليا ، المترقى على درجات العلى « 1 » ، المختص بعنايات الملك المنان ، حضرت عبيد اللّه محمد بهادر خان از ييلاق قرشى « 2 »

مولانا درويش در چه كارند و به چه مهم اشتغال دارند ؟ گفت : اى مخدوم مسائل مذهب شيعه را ياد مىگيرم . امير محمد گفت كه : هرآينه همچنين بايد ، غم مذهب و ملت خوردن از اهم مهمات دين است . بارى از مسائل مذهب شيعه چه ياد گرفته‌ايد ؟ گفت : اى مخدوم اصل آن مذهب ضبط كرده‌ام و حالا به فروع آن شروع نموده‌ام . گفتند كه : [ اصل ] مذهب شيعه كدام است ؟

گفت كه : . . . . . . . . . . . . . . . . . « * » غريو از خلايق برآمد امير محمد و قاضى على آن مقدار خنديدند كه شرح نتوان كرد .

عبيد اللّه خان كه اين حكايت شنيدند از خنده بر زمين غلطيدند و فرمودند كه : ديگر گويند . معروض داشته شد كه :

روزى مولانا درويش عصاى سرنيزه‌دارى به دست گرفته و يك چشم را بربسته و زمين را مىكافت و از هرجانب مىشتافت . پرسيدند كه : مولانا درويش چه مىجوئى ؟ گفت كه : چشم من درد مىكند داروى چشم مىطلبم .

گفتند كه : داروى چشم چه چيز است ؟ گفت كه : سرگين اسپ اوزبكان است ، هرچند مىجويم نمىيابم .

عبيد اللّه خان گفتند كه : اين شخص را ديوانه گفتن از عقل نيست ، وى از اعقل عقلاى اهل زمان است . ديگر مذكور شد كه :

روزى جمعى از غلات رفضه بر سر وى هجوم كردند [ به قصد ] آن‌كه او را سب و لعن فرمايند . چون اظهار اين معنى كردند گفت

( 43 b )

كه : اى قوم بىادراك و جماعت جاهل بىباك ، شما همه به تقليد كار مىكنيد و از حقيقت خبر نداريد ، شما نشنيده‌ايد كه هركه لعن مىكند خداى تعالى او را در بهشت يك كوشك مىدهد و هركه سورهء اخلاص را مىخواند او را ده كوشك مىدهد . من ديوانه‌ام كه ده كوشك را گذارم و سر به يك كوشك فروآورم .

( * ) س 6 : چون ركيك بود حذف شد ، به مقدمه رجوع شود .