شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٣٤٢

1298

كسى قناعت كند وخود را محتاج ديگرى نسازد زيرا كه اين توانگريست كه فتورى بآن بر نخورد بخلاف توانگريهاى ديگر كه بملك ومال باشد چه آنها در معرض زوال واختلال باشد .

1295

1295 الدّين يصدّ عن المحارم .

دين باز مىدارد از حرامها يعنى كسى كه ديندار باشد ومتصلّب باشد در دين خود را باز دارد از حرامها ومرتكب آنها نگردد .

1296

1296 المروءة تحث على المكارم .

مروّت يعنى مردى يا آدميّت بر مىانگيزاند بر نيكوئيها يعنى مىدارد صاحب خود را بر كردن كارهاى نيكو واكتساب اخلاق وخصال نيك .

1297

1297 الكرم تحمّل أعباء المغارم .

كرم برداشتن بارها وسنگينيهاى قرضهاست يعنى فرد كامل كرم اين است كه كسى قروض مردم را بر خود گيرد وايشان را از بار قرض وسنگينى آن خلاص كند وممكن است مراد به « مغارم » چيزى چند باشد كه بر اين كس اداى آن لازم باشد مثل زكاة وخمس ونفقه جمعى كه واجب النّفقه أو باشند ومراد اين باشد كه كرم اين است كه كسى تحمّل كند سنگينيهاى آنچه را شرعا اداى آن بر أو واجب باشد پس هر كه متحمّل همه آنها شود واز عهده آنها برآيد واخلال بچيزى از آنها نكند أو كريم است بلكه اين نهايت كرم است چنانكه در بعضي أحاديث وارد شده .

1298

1298 النّصيحة من اخلاق الكرام .

نصيحت يعنى خالص بودن با مردم وغشّ نكردن با ايشان از خصلتهاى نيكو - كاران است .