شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٣

1054

1050

1050 الصّحة أفضل النّعم .

صحّت بدن أفضل نعمتها وافزونترين آنهاست .

1051

1051 التّواضع سلّم الشّرف .

فروتنى نردبان شرف وبرترى است يعنى فروتنى با خداى عزّ وجلّ وخلق اين كس را بلند گرداند وبپايه شرف رساند پس گويا نردبانى است از براي آن .

1052

1052 التّكبّر أسّ التّلف .

تكبّر يعنى با خداى عزّ وجلّ وبا خلق نيز أصل بناى تلف است يعنى تلف دين ودنيا نيز در أغلب أوقات .

1053

1053 اللّئيم لا يستحيى .

لئيم يعنى بخيل يا هر بدكردارى شرم نمىكند ، بخيلان وبعضي گنهكاران نه شرم از خدا كنند ونه از خلق ، وبعضي ديگر شرم از خدا نكنند .

1054

1054 العلم لا ينتهى .

علم ودانش بپايان نمىرسد ، هر چند آدمي در علوم ماهر باشد باز هر قدر فكر كند حقايق ومعارفى بر أو ظاهر گردد كه مجهول أو بوده چنانكه از بو ذر جمهر حكيم نقل كنند كه كسى هفتاد مسئله از أو پرسيد وأو در هر يك اعتراف بجهل وناداني خود كرد سائل گفت كه : تو بازاى علم وحكمت هر سال مبلغهاى خطير از پادشاه مىگيرى وپايه معرفت تو اين است ؟ ! - جواب گفت كه : آنچه من مىگيرم بازاى قدرى يسير است كه مىدانم ، واگر بازاى آنها هم كه نمىدانم بگمان اين كه مىدانم بمن چيزى مىدادند اگر تمام عالم را بمن مىدادند وفا نمىكرد وكافى است شاهد بر اين كه علوم را پايانى نباشد اين كه حق تعالى بسيّد كائنات واشرف ممكنات صلّى اللّه