نهج الفصاحة ( مجموعه كلمات قصار حضرت رسول ص ) — الصفحة ٤٥
مقدمهء چاپ دوّم
بكسانى كه در بارهء قدر سخن داشتند گفت : « اسلاف شما از بحث قدر بهلاك افتادند بشما دستور ميدهم ، كه در اين باب مشاجره نكنيد . » « 1 » در بارهء كساني كه به بحث‌هاى بىحاصل سرخوشند ميفرمود : « پيوسته سؤال ميكنيد تا آنجا كه گوئيد : « همه چيز را خدا آفريد اما خدا را كي آفريد . » مجلس وى عام بود ، هر كه خواهى گو بيا وهر كه خواهى گو برو خانهء وى نيز حاجب ودربان نداشت . اما زائران سمج موقع نشناس را خوش نداشت ، گوئى أبو هريره دوستى از اين جمله بود كه بدو فرموده بود :
زرني غبّا تزدد حبّا
وگويا حديث :
« زر غبّا تزدد حبّا »
كه با حذف ضمير متكلم بصورت عام روايت شده تحريف همين عبارت است .
أدب وانضباط مجلس را خوش داشت ، روزى بمسجد شد وحاضران را ديد كه حلقه‌ها بودند فرمود چرا متفرّقيد فرآهم آئيد « 2 » كه فرموده بود :
يد اللَّه مع الجماعة
. در انجمن عام ، همگان بدور وى حلقه ميزدند وهر كه ميرسيد بىرعايت نسب ومقام ، هر جا فراغى بود مىنشست « 3 » فرموده بود : « كسى ، كسى را از جا برنخيزاند كه بجاى أو بنشيند . » « 4 » و : « هر كه از جاى خود برخاست وبازگشت باشغال آن أولى است » « 5 » و : « روا نيست در مجلس ميان دو كس بىاجازهء آنها فاصله افكنند . « 6 » وآن كسان را كه از جمع جلوتر آمده درون حلقه مىنشستند لعنت كرده بود . « 7 » يك روز سه كس بيامدند ، يكى در
( 1 ) مسلم ، بخارى ، أبو داود ( 2 ) أبو داود ، مسلم ( 3 ) بخارى حديث جابر بن أبي سمره ( 4 ) بخارى ( 5 ) بخارى ( 6 ) أبو داود ( 7 ) ترمدى حديث حذيفة