ايران در جنگ بزرگ 1914 - 1918 ( فارسي ) — الصفحة ٤٧٤
تخليه ايران يك قدم بسوى استقلال حقيقى
تخليه ايران يك قدم بسوى استقلال حقيقى
تخليه ايران يك قدم بسوى استقلال حقيقى
غره ربيع الاول 1336 در تاريخ ايران مانند 9 محرم 1335 براى لهستان يك روز سعادتى خواهد ماند .
در هردو روز دولت آلمان كه مدعيان « آزادى ملل ضعيف » او را بخيالات جهانگيرى متهم ميسازند قدمى بزرگ براى استقلال و آزادى دو مملكت قديم برداشت . از ابتداى جنگ دولت آلمان هميشه اثبات كرده كه وى عمل را بر قول ترجيح ميدهد ايران كه يكى از مسلم‌ترين نمونه مليت ترديدناپذير و هم قديم‌ترين ملت از ملل متمدنه دنياى كهن است هرگز طرف توجه « علمداران اصول مليت » نشد . از اين مملكت تاريخى كه هم عصر اسپارت و آتن قديم است و تا امروز در ميان امواج شرقى و غربى ملل جهانگير مليت خود را با وحدت و تجانس كاملا حفظ كرده است نه تنها در نقطهاى پىدرپى سه ساله رجال « آزادىطلبان » و پهلوانان اصول مليت در نصف كرهء غربى ذكرى از آن نشد بلكه دولت بريطانى با تزار روس همدست شده و در 11 محرم 1334 بقية السيف آن مملكت را نيز ميان خود مخفيانه تقسيم كردند . آنها كه از براى بلژيك و منتنگرو و صربستان كه تاريخ استقلال آنها بقرنى نميرسد ادعاى مدافعه ميكردند و حتى ملتهاى از ميان رفته را استقلال مىبخشودند بىشرمانه ايران و يونان دو نمونه شرقى و غربى قديم‌ترين مليت دنياى متمدن را زجركش و خفه ميساختند .
فتوحات معجزنماى آلمان در شرق باعث سرنگون شدن رژيم تسارى شده و انقلاب روس اصول مليت را با حقيقت و صميميتى فزونتر از متحدين غربى آن دولت اعلان كرد .
دولت آلمان كه از ابتداى جنگ همواره اظهار حسن‌نيت خود را درباره استقلال تام و آزادى ايران بقول و عمل مكررا اظهار كرده بود و باعث اميد و سپاسگذارى ملت ايران شده بود دوستى خود را بآزادى ايران عملا اثبات كرد و اينك آزادىطلبى حقيقى آن دولت را در ماده دهم از عهدنامه متاركه جنگ با روس مىبينيم . غره ربيع الاول بايد يك عيد ملى بماند در اين روز به همه بيحسابيها و مظالمى كه در 9 سال اخير از طرف قشون روس در ايران به عمل آمده كه داستان بىپايان آن را بيك كلمه زجركش و مثله اختصار توان كرد خاتمه داده شده است .
قشون روس در 15 آپريل 1909 از جلفا در گذشته و بعنوان حمايت اتباع روس موقتا داخل ايران شده اين وظيفه « موقتى » پس از 9 سال تمام نشد كه سهل است دامنه وسعت آن تا نقاط جنوبى ايران مركزى هم رسيد در اواخر جمادى الاخره 1327 بعنوان احتياط و اجتناب از خطر حمله بختياريها و مليون بطهران قشونى از باكو بانزلى و رشت تا قزوين فرستاده شد . كمى بعد در استرآباد و مشهد و مازندران نيز قشون روس وارد شد و اينك اصفهان پايتخت قديم ايران در ايران مركزى و تمام ولايات غربى ايران نيز در تحت تصرف قشون آن دولت است . از عهدنامه‌هاى مخفى منتشره در پطرزبورك معلوم مىشود كه مدعيان آزادى ملل خيال داشته‌اند بعد از جنگ يكباره كار ايران را ختم كنند و « منطقه بيطرف » را نيز ميان خود قسمت نمايند .
بلى اين همه ناحقى و مصائب كه در عهد آخر بايران وارد شده بود پايانى ميبايست داشته باشد . عدل الهى بمكر و غدر بايستى خاتمه بدهد و بايستى معلوم شود كه حيله و دروغ هرقدر با شدت تكرار و با تشكيلات منظم در دنيا بسط داده شود حقيقت روزى از پس پرده درآمده همه آن دستگاهها را به مثل تار عنكبوت پاره و بر طرف مىكند موافقت آلمان برفع امتيازات خارجيها در مقابل قانون مملكتى ( كاپيتولاسيون در عثمانى و با اعلان حسن‌نيت درباره آزادى ايرلند و استقلال بخشيدن بلهستان و شرط كردن تخليه ايران از قشون خارجى با افشاى عهدنامهاى مخفى در پترسبورگ دستگاه تزوير را اگر بهم نزند و اگر باز جمعى گول حرفهاى خوش‌ظاهر « علمداران » آزادى را بخورند ديگر چيزى آنها را متقاعد نخواهد كرد .
گمان ميكنم ترجمانى كل ملت ايران را كرده باشم اگر تشكرات صميمى تمام ملت خودم را بدولت آلمان و متحدين او از اين نعمت ابراز كنم و بگويم كه ملت ما هيچ وقت حقشناسى اين نيكى را فراموش نخواهد كرد .
تخليه ايران از قشون خارجى اول قدمى است كه در راه استقلال كامل ايران برداشته شد ، لكن براى آنكه ايران واقعا آزاد و حقيقة داراى تمام حقوق استقلالى خود باشد لازم است كه اين قدم را قدمهاى ديگر در پى آيد .
اولا لازم است تخليه ايران بمعنى تام و كامل به عمل آيد نه جزئى يعنى بايد آن دسته‌هاى كوچك نظاميان خارجه هم كه مدتها بعنوان دروغين « محافظين قونسولخانها » در بعضى از قونسولخانهاى خارجه نگاهداشته ميشد و در حقيقت پيش‌قراول استيلاى نظامى بود كه هر وقت ميخواستند بتدريج زياد ميكردند نيز عودت داده شود و يك فرد نظامى خارجه در ايران نماند .
ثانيا قشون انگليس و ملاحان آن دولت نيز كه در ولايات جنوبى و بنادر ايران رحل اقامت انداخته‌اند و بهانهء ظاهرى آنها دائما فقط خوف از نفوذ و خطر روس بود نيز « ايران بيطرف » را كاملا تخليه كنند كه حقيقت