نزهة الكرام و بستان العوام ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٢٥٨

باب بيست و چهارم در ذكر جواب دادن امير المؤمنين جاثليق را

امير المؤمنين گفت : بارى تعالى حامل عرش و سماوات و زمين است تا زايل نشود از جاى خود .

« وَ لَئِنْ زالَتا إِنْ أَمْسَكَهُما مِنْ أَحَدٍ مِنْ بَعْدِهِ إِنَّهُ كانَ حَلِيماً غَفُوراً »

گفت : مرا خبر ده از قول خداى ، « وَ يَحْمِلُ عَرْشَ رَبِّكَ فَوْقَهُمْ يَوْمَئِذٍ ثَمانِيَةٌ » خداى تعالى حامل آسمان‌ها و زمين‌هاست .

امير المؤمنين عليه السلام گفت : خداى تعالى [ گ 635 ر ] عرش را از چهار نور بيافريد : نورى سرخ كه سرخىها از آن پديد آمد و نورى سبز كه سبزىها از آن پديد آمد و نورى زرد كه زردىها از آن پيدا شد و نورى اسپيد كه اسپيدىها از آن ظاهر گشت ، و آن علم است كه خداى تعالى بر جمله نهاده است و نورى است از انوار عظمت بارى تعالى ؛ پس به عظمت و نور او دل‌هاى مؤمنان روشن شد و به عظمت جاهلان با وى معادات كردند و به نور عظمت او سكان سماوات و ارضيين و جمله خلايق طلب وسيله كردند به دو به اعمالهاى مختلف و اديان‌هاى ناموافق ، و همه چيز محمول است به نور و عظمت و قدرت او مالك نفع و ضر و موت و حيات و نشور همه چيز محمول است ، و خدا نگاه دارندهء آن است و محيط است بدان و حيات جمله چيزهاست و نور همه ، سبحانه و تعالى عما يقول الظالمون علوا كبيرا .

گفت : خبر ده مرا كه خداى تعالى كجاست ؟

امير المؤمنين گفت : اينجا و آنجا از يمين و يسار و خلف و امام و فوق و تحت و محيط به ما و با ماست ، از ما جدا نشود و او فوق همه چيزهاست ، چنان كه گفت :

« ما يَكُونُ مِنْ نَجْوى ثَلاثَةٍ إِلَّا هُوَ رابِعُهُمْ وَ لا خَمْسَةٍ إِلَّا هُوَ سادِسُهُمْ وَ لا أَدْنى مِنْ ذلِكَ وَ لا أَكْثَرَ إِلَّا هُوَ مَعَهُمْ » هركجا كه باشند با ايشان بود و او بديشان نزديك‌تر از رگ گردن ، عرش محيط سماوات و زمين‌هاست و خدا محيط عرش عالى است بر جمله اشياء نه به مماست چشم‌ها او را در نيابند و او چشم‌ها دريابد ، و او لطيف و خبير است ، « لا تُدْرِكُهُ الْأَبْصارُ وَ هُوَ اللَّطِيفُ الْخَبِيرُ » و گفت : « لَهُ ما فِي