المعالم الأثيره في السنة و السيرة ( فرهنگ اعلام جغرافيايى تاريخى در حديث و سيره نبوى ) ( فارسي ) — الصفحة ٢٦٤
عروض :
زمين مرده‌اى را زنده كند ، آن زمين از آن اوست و براى عرق ظالم حقى نيست » . « عرق ظالم » يعنى اينكه كسى در زمينى كه قبلا شخص ديگرى آن را احيا كرده ، نهالى غرس كند يا بنايى احداث نمايد تا بدين وسيله آن زمين را تصرف كند . پيامبر صلّى اللّه عليه و آله براى شخص دوم ، حقّى در آن زمين قرار نداده و فرموده است :
نهال‌هايش قطع شود و بنايش ويران گردد .
( 1 )
عرق ( ذات عرق )
عرق ( ذات عرق )
: مرز ميان نجد و تهامه و ميقات مردم عراق است . بعضى گفته‌اند :
عرق كوهى است در راه مكه و « ذات عرق » مأخوذ از همين كوه است . به قولى هم : عرق كوهى است مشرف بر ذات عرق .
( 2 )
عرق الظّبيه :
عرق الظّبيه :
جايى است ميان مكه و مدينه .
- « ظبيه » .
( 3 )
عرم :
عرم :
( به فتح اول و كسر دوم ) ، در قرآن كريم آمده است : فَأَرْسَلْنا عَلَيْهِمْ سَيْلَ الْعَرِمِ . . . « 1 » به قولى : عرم جمع عرمه ، به معناى سدّ و بند آب است . و به قولى :
نام وادى و رودبارى است . بخارى مىنويسد : عرم آب قرمز رنگى بود كه زمين را گود كرد ، به حدّى كه باغها بالاتر از آب قرار گرفتند و چون آب به آنها نمىرسيد ، خشك شدند . اين آب قرمز رنگ از سدّ نبود بلكه عذابى بود كه خداوند بر آنان نازل كرد . و اللّه اعلم .
( 4 )
عرمه :
عرمه :
( به فتح عين و ميم ) ، سرزمينى است از نواحى يمامه ، در نجد .
( 5 )
عرنه :
عرنه :
( به ضمّ اول و فتح راء ) ، وادى يا رودخانه‌اى است كه آبشارهاى بالاى آن ، از ثنيه ، در هفتاد كيلومترى شرق مكه آغاز مىشود و صدر يا ابتداى آن را « وادى شرائع » مىگويند كه همان حنين است . اين وادى سپس از كنارهء غربى عرفه مىگذرد و آنگاه سيل وادى نعمان از شرق به آن مىپيوندد و همچنان به نام « عرنه » پيش مىرود تا اينكه در جنوب جده ، ميان دو مصبّ « مرّ الظهران » و « وادى ملكان » به دريا مىريزد . وادى عرنه در يازده كيلومترى جنوب مكه ، از ميان دو كوه كساب و حبثى عبور مىكند .
( 6 )
عروض :
عروض :
( به فتح اول ) ، بكرى مىگويد : نامى است براى مكه و مدينه . در حديث آمده
( 1 ) . سبأ : 16