الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ١٦٤

گفتار دربارهء اين كه شب و روز كداميك پيش از ديگرى آفريده شده است

تا شب را خلق كرد . »

ابن مسعود مىگويد : « بىگمان در نزد خداى شما نه شب است و نه روز . روشنائى آسمان‌ها از نور وجه اوست . »

ابو جعفر مىگويد : « گفتار نخستين درست‌تر است . اولا به خاطر علتى كه در آن ذكر شده و همچنين به سبب اين كه خداى بزرگ فرموده است : « أَ أَنْتُمْ أَشَدُّ خَلْقاً أَمِ السَّماءُ بَناها ، رَفَعَ سَمْكَها فَسَوَّاها ، وَ أَغْطَشَ لَيْلَها وَ أَخْرَجَ ضُحاها » [ ( 1 ) ] .

پس شب پيش از روز آغاز شده است . »

عبيد بن عمير الحارثى گفته است : من در نزد على بن ابى طالب ( ع ) بودم كه ابن الكواء از سياهئى كه در ماه بود پرسش كرد .

در پاسخ فرمود : اين نشانه‌اى است كه محو شده است .

ابن عباس نيز همانند اين را گفته و مجاهد و قتاده و ديگران همچنين گفته‌اند . بنابر اين خداى بزرگ خورشيد را درخشان‌تر از ماه آفريد .

من مىگويم :

« ابو جعفر در اين جا يك حديث طولانى چند ورقى از ابن عباس آورده كه او نيز از پيغمبر صلى اللّه عليه و سلم درباره آفرينش خورشيد و ماه و گردش آنها روايت كرده ، كه اين دو ، سوار بر دو گردونه هستند ، و هر گردونه‌اى سيصد و شصت دسته


[ ( 1 - ) ] آيه‌هاى 27 تا 29 از سورهء « النازعات » ( آيا بناى شما آدميان استوارتر است با بناى آسمان بلند ، كه سقفى بس بلند ستون و استوار ساخت ، و شامش را تيره و روزش را روشن گردانيد . ) ( قرآن مجيد با ترجمهء مهدى الهى قمشه‌اى )