الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ١٣٢
[ خطبه و مقدمه‌اى كه ابن اثير بر تاريخ خود نوشته است ]
پس « هَلْ تُحِسُّ مِنْهُمْ مِنْ أَحَدٍ أَوْ تَسْمَعُ لَهُمْ رِكْزاً » [ ( 1 ) ] سود و زيان به تقدير اوست ، و « لَهُ الْخَلْقُ وَ الْأَمْرُ ، تَبارَكَ اللَّهُ رَبُّ الْعالَمِينَ » [ ( 2 ) ] ستايش مىكنم او را به پاس نعمت‌هائى كه به ما داد و بهره‌هايى كه به مردم رساند . و درود مىفرستم به پيامبر او محمد ، برگزيده و پيشواى عرب و عجم ، برانگيخته و فرستاده به سوى عموم امم . همچنين درود مىفرستم به فرزندان او و ياران او كه پرچم‌هاى راهنمائى و چراغ‌هاى روشنائى هستند . صلى اللّه عليه و عليهم و سلم .
اما بعد ، من پيوسته دوستدار مطالعهء كتابهاى تاريخ و آشنائى به آنچه درين كتابهاست بودم و به آگاهى از رويدادهاى پنهان و آشكار تاريخى علاقه داشتم . به معارف و آداب و تجاربى كه در طى آنها نهفته است مايل بودم . و چون در آنها تأمل كردم ديدم كه مراد مرا برنمىآورند و چه بسا كه جوهر معرفت در آنها به عرض باز گردد .
تاريخى كه طولانى است ، درباره هر موضوعى به ذكر روش‌ها و روايات گوناگون پرداخته و دراز گوئى كرده است .
تاريخ مختصر نيز بسيارى از وقايعى را كه روى داده از قلم انداخته است .
با اين وصف ، در هيچ تاريخى از تمام رويدادهائى كه به وقوع پيوسته و آنچه به وجود آمده ، شرحى موجود نيست و
[ ( 1 ) ] - از آيهء 98 سورهء مريم : ( آيا چشم تو به احدى از آنها ديگر خواهد افتاد ؟ كمترين صدائى از آنان خواهى شنيد ؟ ) [ ( 2 ) ] - از آيهء 54 سورهء اعراف : ( همهء ملك آفرينش ، خدا راست . فرمان نافذ هم فرمان اوست . منزه و بلند مرتبه است پروردگار و آفرينندهء عالميان ) از قرآن مجيد با ترجمهء مهدى الهى قمشه‌اى