الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ١٢١

زندگانى عز الدين ابن اثير

موصل و شام بازرگانى مىكرد .

فرنگيان يك بار در سال 567 هجرى ، برابر 1171 ميلادى ، كالاهاى او را به يغما بردند و بر دو كشتى بازرگانى او دست يافتند كه پر از اجناس تجارتى بود .

بعد ، عز الدين با پدر و دو برادر خويش به موصل كوچ كرد .

در آن جا از ابو الفضل عبد اللّه بن احمد خطيب طوسى و همپايگان او حديث شنيد .

ابن خلكان مىگويد : « عز الدين چند بار براى رفتن به حج و همچنين به عنوان رسالت از سوى فرمانرواى موصل به بغداد رفت و در آن جا از دو مرد بزرگ : ابو القاسم يعيش بن صدقه فقيه شافعى و ابو احمد عبد الوهاب بن على صوفى ، و كسان ديگر حديث شنيد .

بعد به شام و بيت المقدس رفت و در آن نواحى نيز به خدمت گروهى از اهل حديث رسيد و به شنيدن حديث پرداخت .

سپس به موصل بازگشت . »

دانش و چيره دستى عز الدين تنها منحصر به تاريخ نويسى و حفظ تواريخ متقدم و متأخر نبود .

بلكه در حفظ و معرفت حديث و آشنائى به آنچه با حديث بستگى داشت نيز استاد بود .

از انساب عرب و روزگار ايشان و رويدادها و اخبارشان آگاهى داشت .

در نزد قدرتمندان ، و همچنين تودهء مردم ، پايه‌اى بلند داشت و فضائل و نيكخوئى و فروتنى او مايهء حسن شهرت او شده بود .