فرهنگ عاشورا ( فارسي ) — الصفحة ٢٨٠

عاشورا در نظر ديگران

ندارد و پيروزى حسين با وجود اقليّتى كه داشت ، باعث شگفتى من است .

- ادوارد براون ( مستشرق معروف انگليسى ) : آيا قلبى پيدا مىشود كه وقتى دربارهء كربلا سخن مىشنود ، آغشته با حزن و الم نگردد ؟ حتّى غير مسلمانان نيز نمىتوانند پاكى روحى را كه در اين جنگ اسلامى در تحت لواى آن انجام گرفت انكار كنند .

- فردريك جمس : درس امام حسين و هر قهرمان شهيد ديگرى اين است كه در دنيا اصول ابدى عدالت و ترحّم و محبّت وجود دارد كه تغييرناپذيرند و همچنين مىرساند كه هرگاه كسى براى اين صفات مقاومت كند و بشر در راه آن پافشارى نمايد ، آن اصول هميشه در دنيا باقى و پايدار خواهد ماند .

- ل . م . بويد : در طىّ قرون ، افراد بشر هميشه جرأت و پردلى و عظمت روح ، بزرگى قلب و شهامت روانى را دوست داشته‌اند و در همينهاست كه آزادى و عدالت هرگز به نيروى ظلم و فساد تسليم نمىشود . اين بود شهامت و اين بود عظمت امام حسين . و من مسرورم كه با كسانى كه اين فداكارى عظيم را از جان و دل ثنا مىگويند شركت كرده‌ام ، هر چند كه 1300 سال از تاريخ آن گذشته است .

- واشنگتن ايروينگ ( مورخ مشهور آمريكايى ) : براى امام حسين « ع » ممكن بود كه زندگى خود را با تسليم شدن ارادهء يزيد نجات بخشد ، ليكن مسئوليّت پيشوا و نهضت بخش اسلام اجازه نمىداد كه او يزيد را بعنوان خلافت بشناسد . او به زودى خود را براى قبول هر ناراحتى و فشارى به منظور رها ساختن اسلام از چنگال بنى اميّه آماده ساخت . در زير آفتاب سوزان سرزمين خشك و در روى ريگهاى تفتيدهء عربستان ، « 1 » روح حسين فناناپذير است . اى پهلوان و اى نمونهء شجاعت و اى شهسوار من ، اى حسين !

- توماس ماساريك : گرچه كشيشان ما هم از ذكر مصائب حضرت مسيح مردم را متأثّر مىسازند ، ولى آن شور و هيجانى كه در پيروان حسين « ع » يافت مىشود در پيروان مسيح يافت نخواهد شد و گويا سبب اين باشد كه مصائب مسيح در برابر مصائب حسين « ع » مانند پر كاهى است در مقابل يك كوه عظيم پيكر .

- موريس دوكبرى : در مجالس عزادارى حسين گفته مىشود كه حسين ، براى حفظ


( 1 ) - البته امام حسين « ع » در صحراى كربلا شهيد شد ، نه ريگزارهاى عربستان !