مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي ) — الصفحة ١٢٨

11 پيمان صلح يا آتش بس حديبيّه

1 / 4 - 5 ؛ بث 2 / 388 .

بنگريد : كايتانى 6 : 34 ؛ هفيننگ ، پيوست سوم ؛ اشپرنگر 3 / 246 ( وى متن ديگرى نيز از تيمى ياد مىكند ) .

( 1 ) 1 . بار خدايا به نام تو ( 2 ) .

2 . اين پيمان صلحى است كه محمّد ( 3 ) بن عبد اللّه و سهيل بن عمرو ، بر آن هماهنگ گشته‌اند .

3 . آن دو پذيرفتند كه مدت ده سال مردم را از كارزار ، دور نگاه دارند و در اين مدت ، مردم از آرامش برخوردار باشند و از درگيرى و ستيز بپرهيزند .

4 . [ هر كس از ياران محمد كه به قصد گزاردن حج يا عمره و يا سوداگرى و تجارت به مكه درآيد ، جان و مالش در امان باشد ؛ و هر كس از قريش نيز كه براى تجارت و رفتن به مصر يا شام ، از مدينه گذر كند ، جان و مال وى در امان باشد ] .

5 . هر كس از قريش ، بىاجازهء سرپرست خويش ، نزد محمد آيد ، وى او را به قريش بازگرداند ؛ ولى هر يك از همراهان محمد كه نزد قريش رود ، او را به محمد بازنگردانند .

6 . دلهاى ما گنجينهء استوار راستى و وفادارى است ( 4 ) ، و نبايد دزدى و خيانت در ميان باشد .

7 . هر كس مىخواهد به محمد بپيوندد و به پيمان او در آيد ، چنان كند و هر كس مىخواهد به قريش پيوندد و با ايشان هم‌پيمان گردد ، چنان كند . به دنبال اين سخنان ، افراد قبيلهء خزاعه بپاخاستند و گفتند : « ما به محمد پيوستيم و هم پيمان او هستيم » و كسان قبيلهء بكر برخاستند و گفتند :

« ما در پيوند و پيمان قريش هستيم » . [ بنگريد : پايين پيمان نامهء شمارهء 72 ] .

8 . اى محمد تو امسال از اينجا بازگرد و به درون مكه نزد ما ميا . سال آينده ما از مكه بيرون مىرويم . تو و يارانت به مكه آمده سه روز در آنجا مىمانيد . لازم است كه تنها ، سلاح مرد سواره را همراه داشته باشيد : شمشيرهايتان در نيامها باشد ، و به جز اين حال به مكه ميا .

9 . [ كشتن قربانى و زمان آن ، همان است كه پذيرفته‌ايم ، آن را پيش از ما انجام مده ] ( 5 ) .

10 . مردانى از مسلمانان و مشركان ، بر اين پيمان گواه گشتند . از مسلمانان : أبو بكر صدّيق ، عمر بن خطّاب ، عبد الرّحمن بن عوف ، عبد اللّه بن سهيل بن عمرو ، سعد بن أبى وقّاص ، محمود بن مسلمه و على بن ابو طالب كه متن پيمان را نيز همو نوشت ؛

و مكرز بن حفص ( و . . . ؟ از مشركان ) .

( 2 ) چنان كه خواهد آمد ، ابو عبيد ، بلاذرى و بخارى ، تنها عبارتهايى از اين متن را مىآورند :

أبو عبيد : « اين پيمانى است كه محمد پسر عبد اللّه ، با مردم شهر مكه بسته است كه :

محمد با هيچ سلاحى جز با شمشير در نيام ، بدين شهر گام ننهد ، و هيچ يك از مردم آن را كه آهنگ پيروى از وى دارد ، از شهر بيرون نبرد ؛ نيز هيچ كس از ياران خود را كه قصد ماندن