بحار الأنوار ( زندگانى حضرت امام حسين ع ) ( فارسي ) — الصفحة ٢٧١

بخش چهل و پنجم در بارهء اينكه چرا خدا عذاب قاتلين امام حسين عليه السلام را بتأخير انداخت

امام حسين نيز همين حال را خواهند داشت . خداى عليم در بارهء اين دو دسته مردم عملى انجام ميدهد كه عين صواب و حكمت است . خدا راجع بعملى كه انجام ميدهد مسئول نيست ولى بندگانش مسئوليت خواهند داشت .

حضرت امام محمّد باقر عليه السلام ميفرمايد : هنگامى كه امام سجاد اين حديث را فرمود بعضى از آن افرادى كه در مجلس آن بزرگوار بودند گفتند : يا ابن رسول - اللَّه ! چگونه مىشود : خدا نسل آيندهء آن اشخاصى را كه اين اعمال شنيع را انجام داده‌اند مورد عتاب و توبيخ قرار دهد . در صورتى كه در قرآن ميفرمايد :

هيچ كسى بار گناه ديگرى را بدوش نخواهد كشيد ؟

امام سجاد در جوابش فرمود : چون قرآن به لغت عرب نازل شده لذا طبق زبان و اصطلاح خودشان با آنان سخن ميگويد . مثلا به زبان قبيلهء : تميم در موقع نكوهش به مردى كه قبيلهء او شهر را غارت و مردم آن را كشته باشند ميگويند :

شما فلان شهر را بتاراج برديد . نيز عرب ميگويد : ما با قبيلهء فلان چنين كرديم و فلان شهر را خراب نموديم . منظور آنان از اين سخنان اين نيست كه خودشان شخصا اين اعمال را انجام داده باشند . بلكه منظورشان نكوهش ديگران است .

و دسته ديگر منظورشان اين است كه به قبيلهء خود افتخار نمايند .

منظور خدا در اين آيه اين است كه گذشتگان آنان را مورد توبيخ و خودشان را در معرض نكوهش قرار داده باشد زيرا اين همان لغت و اصطلاحى است كه قرآن طبق آن نازل شده . از طرفى هم نسل آنان به رفتار آباء و اجداد خود راضى ميباشند و اعمال ايشان را تصويب مينمايند . پس جايز است كه به ايشان گفته شود : شما اين اعمال را انجام داده‌ايد زيرا شما برفتار زشت آنان راضى هستيد .

3 - 4 - مترجم گويد : مضمون روايت - 3 - 4 - نظير روايت قبلى و روايات آينده است .