زندگانى على بن الحسين ( ع ) ( فارسي ) — الصفحة ٩٥

[ آثار واقعهء حرّه در مدينه و تحليلى از روحيهء مردم در آن دوره ]

اين انتقام الهى را شاعر فارسى زبان چنين به نظم آورده است :

نادره پيرى ز عرب هوشمند * گفت به عبد الملك از روى پند

زير همين قبه و اين بارگاه * روى همين مسند و اين جايگاه

بودم و ديدم كه ز ابن زياد * رفت و چها رفت كه چشمم مباد

بر طبقى چون سپر آسمان * بود چو خورشيد سرى خون‌چكان

سر كه هزارش سر و افسر فدا * صاحب دستار رسول خدا

بعد از چندى سر آن بدسير * بد بر مختار به روى سپر

باز چو مصعب سر و سردار شد * دستخوش او سر مختار شد

اين سر مصعب بمجازات كار * تا چه كند با سر تو روزگار ؟

آه كه يك ديدهء بيدار نيست * هيچ كس از درد خبردار نيست

نه فلك از گردش خود سير شد * نه خم اين طاق سرازير شد

مات همينم كه درين بند و بست * اين چه طلسمى است كه نتوان شكست « 1 »

سرانجام ، دست انتقام الهى از آستين مردى بىرحم و خونخوار بيرون آمد و با نامردمان عراق آن كرد كه سزاى آنان بود و آن گفت كه به گوش آنان نيك فرو ميرفت :

« مرا خوب مىشناسيد ! من از چيزى نميترسم . وقتى دست به كار شدم خواهيد دانست چه‌كاره‌ام . مردم كوفه ! چشمهائى را دوخته و گردنهائى را كشيده مىبينم .

سرهايى را مىبينم كه چون ميوهء رسيده بر شاخه سنگينى مىكند و هنگام چيدن آنهاست ، خونهائى را مىبينم كه از بالاى عمامه تا بن ريش‌ها را رنگين ساخته . مردم تفرقه‌افكن و خو گرفته بانفاق ! مردم فاسد اخلاق ! من بيدى نيستم كه از باد بلرزم . من كسى نيستم كه مرا بازى دست خود كنيد و . . . و . »

اين سخنان تكليف مردم كوفه و عراق را روشن كرد . همه دانستند ، آنكه به سر وقت آنان آمده با زبانى سخن مىگويد كه بدان آشنا هستند . حجاج چنان زهر چشمى از آن مردم رنگ‌پذير زبر دست نواز زير دست آزار گرفت ، كه براى مدت


( 1 ) . اين بيت‌ها ظاهرا از ميرزا صادق تفرشى متخلص به هجرى است . از همكار دانشمندم آقاى دكتر سادات ناصرى كه نسخه آن را به بنده دادند سپاسگزارم در مأخذهاى ديگر در الفاظ بيت‌ها اندك اختلاف ديده مىشود . رجوع به مجلهء ارمغان شماره 6 سال يازدهم شود .