تشيع در مسير تاريخ ( فارسي ) — الصفحة ١٢٣

يادداشتهاى فصل چهارم :

( 25 ) .

( 26 ) . بلاذرى ، 5 ، ص 49 . محمد پسر عثمان يكى از پيروان صديق على و مخالفين سرسخت عثمان بود . رجوع كنيد به

Cf . hodgson , » Early shia « , P . 2 .

( 27 ) . بلاذرى ، 5 ، صص 49 - 48 - 34 طبرى ، 1 ، ص 3112 ، يعقوبى ، 2 ، ص 175 ، الامامه - و السياسة ، 1 ، ص 30 .

( 28 ) . بلاذرى ، 5 ، صص 62 ببعد ، 69 ، طبرى ، 1 ، صص 2988 ببعد ، مسعودى ، مروج ، 2 ، ص 232 . عقد ، 4 ، ص 290 .

( 29 ) . بلاذرى ، 5 ، صص 70 ببعد ، طبرى ، 1 ، صص 3066 ببعد ، عقد ، 4 ، صص 310 - 291 .

( 30 ) . عقد ، 4 ، ص 318 .

( 31 ) . بلاذرى ، 5 ، ص 70 ، طبرى ، 1 ، ص 3068 ، يعقوبى ، 2 ، ص 178 .

( 32 ) . طبرى ، 1 ، ص 3080 .

( 33 ) . طبرى ، 1 ، ص 3127 .

( 34 ) . طبرى ، 1 ، صص 3112 - 3091 ببعد ، يعقوبى ، 2 ، ص 180 ، حديد ، شرح ، 1 ، ص 232 .

( 35 ) . طبرى ، 1 ، ص 3255 .

( 36 ) . عقد ، 4 ، ص 334 ، همچنين مراجعه كنيد به بلاذرى ، 5 ، ص 108 ، در اينجا بعضى از اصحاب حق معاويه به خونخواهى عثمان رد كردند در حالى كه خويشان نزديك‌ترى از عثمان بودند كه بر اين موضع دعوى داشتند .

( 37 ) . به فصل 3 ، يادداشت 8 ، بالا مراجعه كنيد .

( 38 ) . يعقوبى ، 2 ، ص 179 .

( 39 )

. Hodgson , » How Did the Early shia Become sectarian ? « JRAS , P . 2 .

( 40 )

. W . Montgomery Watt » Shiism Under the Umayyads « , JRAS , 1960 , P . 161 . Cf . J . Ryckmans

Linstitution monarchigve en Arabia avant I'Islam ( Louvain , 1951 ) PP . 227 ff .

( 41 ) . مبرّد ، كامل ، 3 ، ص 205 ، مسعودى ، مروج ، 2 ، ص 416 ، اغانى ، 12 ، ص 326 . ر . استروثمن )

R . Strothmann )

بر اين مطلب كه الدوئلى اشعارى دربارهء على ( ع ) سروده كه در آن افتخارات ممتاز مذهبى آن حضرت درج گرديده‌اند موافق است

( Cf . EI article » Shia « )

همچنين ابيات مشابهى به وسيلهء كميت و كثير در كامل مبرّد ، 3 ، ص 204 ، ببعد درج گرديده است .

( 42 ) . براى نمونه ، قرآن ، سورهء نوزده ، آيهء 6 .

( 43 ) . حديد ، شرح ، 1 ، صص 9 - 144 .

( 44 ) . ابن نديم ، فهرست ، ص 93 .

( 45 ) . براى مثال صفحات 18 ، 23 ، 43 ، 49 ، 365 ، 382 ، 385 ، همچنين به نقد العثمانيه اسكافى ، صفحه 84 مراجعه شود .

( 46 ) . بلاذرى ، 5 ، ص 34 ، حتى جملات ابن ام كلاب مسئوليت قتل عثمان را به عايشه نسبت مىدهد . طبرى ، 1 ، ص 3112 .

( 47 ) . مفيد ، ارشاد ، ص 146 ، نهج البلاغه ، 1 ، ص 63 .

( 48 ) . اين واقعه به حديث الافك معروف است و بخارى خبر مفصلى از آن را ثبت مىكند ( مراجعه كنيد به صحيح ، 3 ، صص 25 ببعد ) همچنين حديث ديگر تحت عنوان « حديث الافك » .

( 49 ) . عمر ابو نصر ، على و عايشه ( بغداد ، بدون تاريخ ) ، صص 25 ببعد .

( 50 ) . مبرّد ، 100 كامل ، 1 ، ص 267 .

( 51 ) . اين عبارات بطور فراوان در مآخذ عربى به كار مىرود : براى نمونه طبرى ، 1 ، صص 3196 ، 3199 ، يعقوبى ، 2 ، صص 183 ، 184 ، 199 ، اغانى ، 12 ، ص 334 ، 14 ، ص 219 .

( 52 ) . طبرى ، 1 ، ص 1272 . )