جغرافياى تاريخى هجرت امام رضا ( ع ) از مدينه تا مرو ( فارسي ) — الصفحة ٣٦
سير منازل از نباج تا بصره
شيعيانش كمتر باشند و از ناراحتى امام آگاه نشوند ) تا آن كه به مرو رسيد . « 65 »
راوندى نيز در اين زمينه مىنويسد : مأمون به رجاء بن ابى ضحاك دستور داد امام را از كوفه گذر ندهد تا اهل آن شهر شيفته و فريفتهء او نشوند . « 66 »
سير منازل از نباج تا بصره
سير منازل از نباج تا بصره
برابر شرح ابن رسته در الاعلاق النفيسة ، منازل و مسافات نباج تا بصره به شرح ذيل است :
1 - از نباج تا « سمينه »
( Sumaina )
، بيست و سه ميل .
2 - از سمينه تا « ينسوعه »
( Yansuea )
بيست و نه ميل .
3 - از ينسوعه تا « ذات العشر »
( Dhatel - Ushar )
بيست و سه ميل .
4 - از ذات العشر تا « ماويّه »
( Mawiya )
بيست و نه ميل .
5 - از ماويّه تا « حفر ابى موسى »
( Hafar - Abi - Mosa )
سى و دو ميل .
6 - از حفر ابى موسى تا « خرجا »
( Khardja )
بيست و شش ميل .
7 - از خرجا تا « شجى »
( Shadji )
بيست و سه ميل .
8 - از شجى تا « رحيل »
( Ruhail )
بيست و نه ميل .
( 65 ) - ابو جعفر محمّد بن يعقوب بن اسحاق كلينى رازى ، اصول كافى ، 2 / 402 و 407 و همچنين نگاه كنيد به : محمّد بن محسن كاشانى ، معادن الحكمة ، ص 108 ؛ مسعودى ، اثبات الوصية ، ص 204 ؛ مجلسى ، بحار الانوار ، 49 / 134 ؛ شيخ صدوق ، عيون اخبار الرضا ، 2 / 149 و 180 .
( 66 ) - جعفر مرتضى حسينى ، زندگى سياسى هشتمين امام ، ص 1 - 350 . به نقل از : مسند الامام الرضا عليه السّلام مىنويسد : امام رضا عليه السّلام وارد بغداد نشد و از قادسيّه راه بيابان بصره را در پيش گرفت و از طريق نباج وارد بصره شد و هرگز كوفه و بغداد را نديد . عطاردى ، مسند الامام الرضا عليه السّلام ، 1 / 108 . شيخ صدوق به نقل از عبد السلام بن صالح هروى مىنويسد : به خدا سوگند كه آن حضرت در امر ولايتعهدى به طوع و رغبت داخل نشد ، بلكه از روى اكراه او را به سوى كوفه سوار كردند و پس از آن ، حضرت را از راه بصره و فارس به مرو آوردند . شيخ صدوق ، عيون اخبار الرضا عليه السّلام ، 2 / 380 . روايت اخير مقايسه شود با روايت على بن ابراهيم بن هاشم كه مىگويد : مأمون نوشت ( آن حضرت ) از راه كوفه و قم تشريففرماى خراسان نشود و آن جناب را از راه بصره و اهواز و فارس آوردند تا اين كه به مرو رسيد . شيخ صدوق ، عيون اخبار الرضا عليه السّلام ، 2 / 389 .