تصوير امامان شيعه در دائرة المعارف اسلام ( فارسي ) — الصفحة ٣٣٤
3 . تعيين اسماعيل بن جعفر به جانشينى امام صادق عليه السّلام
افزون بر آنچه گذشت ، در جوامع حديثى شيعه و برخى منابع اهل سنت ، در موضوع معرفى امام كاظم عليه السّلام به جانشينى پدر در سنين كودكى و نوجوانى ، احاديثى ثبت و ضبط شده است :
1 . ابن صباغ مالكى در الفصول المهمه مىنويسد :
روزى منصور بن حازم به امام صادق عليه السّلام عرض كرد : پدر و مادرم به فدايت هر بامداد و پسين جانهايى را دريابند و اگر چنين پيشامدى شد ، امام كيست ؟ امام صادق عليه السّلام فرمود : اگر چنين شد ، او امام شماست ، و دست بر شانهء راست امام موسى كاظم عليه السّلام نهاد .
منصور بن حازم مىگويد : امام كاظم عليه السّلام در آن زمان پنج ساله بود ؛ « 1 »
2 . در حديث ديگرى آمده است : فيض بن مختار گويد :
به امام صادق عليه السّلام عرض كردم كه چه كسى پس از شما امام ماست ؟
فيض بن مختار مىگويد : در اين هنگام امام كاظم عليه السّلام كه در آن زمان پسر بچه‌اى بود وارد شد ، و امام صادق عليه السّلام با اشاره به امام موسى كاظم عليه السّلام فرمودند : وى امام و صاحب شماست ، پس به او تمسك جوييد ؛ « 2 »
3 . در حديثى ديگر نيز كه عبد الرحمن بن حجاج از امام صادق عليه السّلام دربارهء امام پس از ايشان مىپرسد ، حضرت ، امام كاظم عليه السّلام را معرفى مىفرمايند ؛ « 3 »
4 . در روايتى ديگر آمده است يعقوب سرّاج مىگويد :
نزد امام صادق عليه السّلام رفتم . ديدم كنار گهوارهء پسرش موسى ايستاده
محمد بن ابراهيم نعمانى ، الغيبه ، ص 324 ، 326 ؛ محمد بن حسن طوسى ، رجال كشى ، ص 355 ؛ محمد باقر مجلسى ، بحار الانوار ، ج 48 ، ص 20 . ( 1 ) . ابن صباغ مالكى ، الفصول المهمة ، ج 2 ، ص 934 ؛ محمد بن يعقوب كلينى ، اصول كافى ، ج 1 ، ص 246 . ( 2 ) . ابن صباغ مالكى ، الفصول المهمة ، ج 2 ، ص 933 . ( 3 ) . همان .