الامام الرضا ( ع ) تاريخ و دراسة ( تحليلى از زندگانى امام رضا ع ) ( فارسي ) — الصفحة ١٦٠
كشندگان فضل از نزديكان مأمون بودند
كشندگان فضل از نزديكان مأمون بودند
كشندگان فضل از نزديكان مأمون بودند
آنچه اين نظر را تأييد مىكند اين است كه كشندگان فضل از نزديكان و خدمتكاران مأمون بودند ، و نقل شده است كه آنان با مأمون روبرو شدند و گفتند كه خود او انجام اين كار را از آنان خواسته است طبرى مىگويد :
« چون به سرخس درآمد ، گروهى به فضل بن سهل كه در اين وقت در حمّام بود ، هجوم بردند ، و او را با شمشير زدند تا مرد ، و اين در روز جمعه دو شب از ماه شعبان گذشته ، به سال 202 اتّفاق افتاد . كشندگان كه از خدمتكاران مأمون بودند دستگير شدند ، و آنها چهار نفر بودند به نامهاى غالب مسعودى اسود ، قسطنطنين رومى ، فرج ديلمى و موفّق صقلبى ، و هنگامى كه او را كشتند ، شصت سال داشت ، سپس كشندگان فرار كردند ، و مأمون فرمان داد آنها را تعقيب كنند ، و براى هر كس كه آنها را دستگير كند ، ده هزار دينار جايزه قرار داد ، عبّاس بن هيثم بن بزرجمهر دينورى آنها را دستگير كرد و به حضور مأمون آورد ، آنها به مأمون گفتند : تو خود ما را به كشتن او فرمان دادى ، مأمون دستور داد گردن آنها را زدند .
گفته شده هنگامى كه كشندگان فضل را دستگير كردند ، مأمون آنها را مورد بازپرسى قرار داد ، برخى از آنها گفتند علىّ بن ابى سعيد خواهرزاده فضل آنها را فريب داده و به اين كار واداشته است ، برخى هم اين را انكار كردند ، امّا مأمون فرمان داد آنها را كشتند .
سپس مأمون نزد عبد العزيز بن عمران ، و على و موسى ، و خلف فرستاد ، و چگونگى را از آنها جويا شد ، آنان انكار كردند از اين كه در اين باره اطّلاعى داشته باشند ، ولى مأمون نپذيرفت و فرمان داد آنها را كشتند ، و سرهاى آنها را نزد حسن بن سهل كه در واسط بود فرستاد ، و اندوه خود را از مصيبت فقدان فضل به او اعلام و به او ابلاغ كرد كه او جانشين برادرش مىباشد . . . » « 1 » .
آرى مأمون اينگونه توانست ، نيرومندترين مرد حكومت را كه سلطنت او را تهديد و بر سرنوشت او خودسرانه فرمانروايى مىكرد ، از ميان بردارد ، و به زندگى او پايان دهد ، امّا مانع و مشكل مهمّ ديگرى باقى مانده كه لازم بود براى از ميان برداشتن آن نيز
( 1 ) - طبرى ج 8 ص 565 . ابن خلدون نيز در ج 3 ص 250 همين را ذكر كرده است .