تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي ) — الصفحة ٤٦

حديث غدير

الْكافِرِينَ لا مَوْلى لَهُمْ « 1 » يعنى هيچ يار و ياورى براى كافران نيست .

( 1 ) 5 - به معناى پسر عمو ، چنان كه شاعر گويد :

مهلا بنى عمّنا مهلا موالينا * لا تنبشوا بيننا ما كان مدفونا « 2 »

و شاعر ديگر مىگويد :

هم الموالى حتفوا علينا * و إنّا من لقائهم لزور « 3 »

صاحب صحاح از ابو عبيده نقل كرده كه منظور گويندهء اين شعر از كلمهء « موالى » پسر عموهايش هستند و بعد مىگويد : مثل آيهء شريفه است كه مىفرمايد : ثُمَّ يُخْرِجُكُمْ طِفْلًا . « 4 »

( 2 ) 6 - به معناى هم قسم ، شاعر مىگويد :

موالى حلف لا موالى قرابة * و لكن قطينا يسئلون الأتاويا « 5 »

مىگويد : آنان ، هم‌پيمانانند ، نه پسر عموها ، در كتاب صحاح مىگويد : امّا قول

فرزدق : و لو كان عبد اللّه مولى هجوته * و لكن عبد اللّه مولى المواليا « 6 »

( 3 ) چون عبد اللّه بن اسحاق ، هم پيمان حضرميان بود و ايشان با عبد الشّمس بن عبد مناف هم پيمان بودند و هم پيمان را در لغت عرب ، مولى گويند . اين كه موالى را در آخر شعر نصب داده است به خاطر ضرورت شعرى به اصل خود بازگردانده است و كلمهء مولى را بدان جهت تنوين نداده است كه به منزلهء غير معتل فرض كرده است كه منصرف نمىباشد .

( 1 ) محمد ( 47 ) آيهء 11 : و براستى كه براى كافران هيچ يار و ياورى نيست . ( 2 ) آهسته‌اى عموزادگان ما ! دست نگهداريد پسر عموها ! آنچه بين ما نهفته و مخفى است فاش و بر ملا نسازيد . ( 3 ) آن عموزادگان به زيان ما هلاك شدند در حالى كه ما با ديدار ايشان توانمند بوديم . ( 4 ) غافر مؤمن ( 40 ) آيهء 67 : سپس شما را كودكى بيرون مىآورد . ( 5 ) هم‌پيمانان قسم خورده‌اند ، نه خويشاوندان ( پسر عموهاى ) ما ليكن اين همراهان و همگامان ما از ما رشوه مىخواهند ! ( 6 ) اگر عبد اللّه هم پيمان مىبود من او را هجو مىكردم ، ليكن او سرور سروران است !