بحار الأنوار ( زندگانى حضرت مهدى موعود عج ) ( فارسي ) — الصفحة ٠.٥٥٧
دويد بن نهد
هل ما بقى الّا كما قد فاتنا * يوم يمرّ و ليلة تحدونا
يعنى : از زندگى و درازى آن بتنگ آمدم و چندان عمر كردم كه از عمرم صد سال گذشت . صد سال آمد و بعد از آن دويست سال ديگر و چند سالى را بر آن اضافه نمودم ، آيا آنچه از عمر من مانده مانند گذشته نيست ؟ ! روزى مىآيد و شبى براى سرگرمى ما آهنگ حدى را كه براى شتران ميخوانند ، مينوازد ! و هم او گفته است :
اذا ما المرء صمّ فلم يكلّم * و أودى سمعه الّا ندايا
و لاعب بالعشىّ بنى بنيه * كفعل الهرّ تحترش العطايا
يلاعبهم و ودّوا لو سقوه * من الذيقان مترعة ملايا
فلا ذاق النّعيم و لا شرابا * و لا يشفى من المرض الشّفايا
يعنى : موقعى كه مرد بر اثر پيرى كر شد با وى سخن نميگويند . گوش او نمىشنود ، مگر فرياد بلند را . چندان خرف شود كه مانند اطفال با نواده‌گان خود ببازى ميپردازد ، همچون گربه كه چون جانور « عظايه » را صيد كند با آنها بازى نمايد و جانوران مزبور هم دوست مىدارند كه كاسه‌هاى زهر خود را بوى بنوشانند . و هم آنها دوست دارند كه گربه هيچ وقت خوردنى و آشاميدنى تناول نكند و هيچ گاه از بيمارى شفا نيابد !
دويد بن نهد
دويد بن نهد
دويد بن نهد بن فهد بن زيد بن لبس بن اسود بن اسلم بن الحاف بن قضاعة بن مالك بن مرة بن مالك بن حمير ، نيز بگفتهء أبو حاتم سيستانى چهار صد و پنجاه و شش سال در جهان زيست . ابن دريد « 1 » ميگويد : دويد بن از معمرين است ، عرب كسى
( 1 ) ابن دريد - بضم دال و فتح راء : محمد بن حسن بن دريد ازدى از مردم بصره و شيعه امامى مذهب بوده است . ابن دريد از ادبا ، شعرا و محدثين بزرگ است ، و در نحو و لغت مهارت داشته است . شاگرد ريّاشى و ابو حاتم سيستانى و از لحاظ نيروى حافظه نظير نداشته است . گويند اگر ديوان شعرى را يك بار ميخواندند ، از اول تا آخر حفظ ميكرد ! مسعودى مينويسد : ابن دريد كسى است كه در عصر ما در فنّ شعر در بغداد يگانه ، و در لغت سرآمد همگان است ، و در شعر و لغت جانشين خليل بن احمد نحوى است . . . كتاب « الجمهره » در لغت از مصنّفات اوست كه از حفظ نوشته جز در باب « همزه » و « لفيف » كه محتاج بمراجعه گرديد ! كتاب الجمهره و « المقصورهء » ابن دريد از كتب پر ارزش و معتبر و مشهور است كه بسيارى از دانشمندان بشرح آن پرداختند . . . ابن شهرآشوب مازندرانى ابن دريد را از شعراى اهل بيت عصمت ( ع ) بشمار آورده . ابن دريد در سال 321 در بغداد وفات يافت . در همان روز هم ابو هاشم جبائى دانشمند كلامى درگذشت . از اين رو مردم گفتند : امروز علم لغت و علم كلام ، با مرگ ابن دريد و ابو هاشم مرد ! ( الكنى و الالقاب ) .