بررسى تاريخى قصص قرآن ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣١٧

3 . پيكار حبشيان و پيوند آن با داستان اخدود

رومى برانگيزد ؛ گرچه نفوذ آن وقت ايرانيان در يمن ، آن نمايندگان را ناكام بازگرداند و نگذاشت كوشش ايشان به بار نشيند . اين رخداد ، پىآمدهاى زيان‌بار و ناگوارى براى بازرگانى و اقتصاد حبشه به دنبال آورد ، چنان كه نجاشى را به پيشنهادهايى ناگزير ساخت ، و چون هيچ يك از اين پيشنهادها از سوى پادشاه حميرى پذيرفته نشد ، نجاشى از در جنگ درآمد . به گفتهء همين گزارش ، نجاشى كه هم‌چنان بت‌پرست بود ، به پيشنهاد كسانى نذر كرد كه اگر در اين پيكار پيروز شود ، به دين مسيحيت درآيد ، و آنگاه كه با پيروزى او پيكار پايان پذيرفت ، نذر خويش را گزارد و به دين نصرانى درآمد ، سپس پيكى نزد سزار روم فرستاد و از او خواست تا شمارى از مردان دين را به حبشه فرستد تا راه و رسم مسيحيت را به دو بياموزند و سزار نيز چنين كرد . « 1 »

بارى ، داستان هر چه بوده ، حبشيان ، ذونواس را فروشكستند و بر يمن دست يافتند . اما چنين مىنمايد كه خود فرمانروايى آنجا را مستقيم و آشكار به دست نگرفتند و براى اين كار يكى از سران يمن را برگزيدند كه آنان را در رسيدن به هدف استعماريشان يارى رسانده بود . و او كسى نبود جز « سميفع اشوع » - چنان كه پيشتر نيز گفته‌ايم - نخست بىآنكه خود بخواهد ، از روى ناگزيرى ، با ذونواس همراه شد و پس از شكست ذونواس ، در دژ « ماويه » پناه گرفت و از پيكار با حبشيان سر باز زد . از اين رو ، حبشيان در برابر مالياتى سالانه ، او را به فرمانروايى حميريان گماشتند .

از يك سنگ‌نوشته نيز كه در موزهء استانبول نگهدارى مىشود و پژوهشگر بلژيكى « ريكمانس » آن را نشر داده است ، برمىآيد كه « سميفع اشوع » پادشاه سبأ بوده و دين نصرانى داشته است ، زيرا در آن سنگ‌نوشته مىخوانيم : « باسم رحمنن و بنهو كرشتش غلبن » يعنى « به نام رحمان و پسر پيروزش مسيح » . « 2 » نيز اين نوشته مىتواند پشتوانه‌اى باشد براى سخن « پروكوپيوس » كه گفته است : پس از ذونواس ، فرمانروايى حميريان به

Esimiphiaeus

( سام


( 1 ) . جواد على ، 3 / 468 - 469 ؛ عبدالمجيد عابدين ، همان ، 39 ، 45 - 46 ؛ نيز : J . B . Bury , op - cit , 2 , p . 322 ؛ Noldeke , Tabari , p . 188 ؛ ZDMG , VII , p . 337 ؛ E , Glaser , Die Abessinier in Arabien und Africa , 1895 ، p . 671 ؛ R . Bell , The Origin of Islam in its Christian Environment , London , 1920 ، p . 33 f . ( 2 ) . D . Nielson , op - cit , p . 105 ، Note 4 ; Le Museon , 1950 ، 3 - 4 ، p . 272 ، 1964 ، 3 - 4 ، pp . 165 - 167 ؛ C . Contirossini , Storia D'Etiopia , I , p . 180 .