بررسى تاريخى قصص قرآن ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٣٨

6 . جامعهء ثمودى

سر ، با جامه‌اى بلند تا پاشنهء پا و با سرپوش . نيز از نقش‌هاى زنان برمىآيد كه آنان بسيار شيفتهء اين بوده‌اند كه خويش را با زر و زيورهايى چون گردن‌بند و دست‌بند بيارايند - در برخى از نقش‌ها ، گردن‌بندهايى ديده مىشود به شكل هلال و جعل ( گونه‌اى سوسك ) - اين شيفتگى تا آنجا بود كه زنان بىزيور را « آتل » مىناميدند . كاربرد روغن‌هاى آرايشى نيز در ميان زنان فراوان بوده است . « 1 »

اما خدايان ثمودى : بر پايهء گزارش‌هاى به دست آمده از نصوص ثمودى ، بزرگ‌ترين خداى آنان « صلم »

Salm

نام داشته كه سر گاو را نماد آن مىدانستند و شهر « تيماء » ، در حوالى سال 600 پيش از ميلاد از مهم‌ترين مراكز پرستش آن بوده است . جز « صلم » ، بت‌هاى ديگرى را نيز مىپرستيده‌اند همچون « ود » - يكى از بت‌هاى كهن عرب‌ها - ، « حدد » ( هدد ) ، خورشيد ، منات ، كاهل ، بعل ، بعله ، يهو ، رضو ، عثيره ، هبل ، يغوث ، سين و . . . اين بت‌ها ، متوليان و خدمت‌كارانى نيز داشته‌اند با نام « قسو » ( قس كشيش ) . « 2 » دربارهء سنگ‌نوشته‌هاى ثمودى افزودنى است كه هر چند پاره‌اى از آنها به سدهء هفتم پيش از ميلاد مىرسد ، اما برخى ديگر به سال 267 پس از ميلاد برمىگردد . « 3 » از اينجاست كه در برخى از آنها يعنى در سنگ‌نوشتهء شمارهء 476 از حضرت مسيح ( ع ) نيز ياد شده است . اگرچه ما تاريخ درست اين نوشته را نمىدانيم ، اما چنان كه « ليتمن » گفته است ، كهن‌ترين دليل است بر گسترش آيين مسيح ( ع ) در شمال شبه جزيرهء عربستان . « 4 »

( 1 ) . Van den Branden , Les Textes Thamoudeens de Philby , pp . 156 - 164 ، 268 . ( 2 ) . جواد على ، 1 / 329 ؛ نيز : Van den Branden , op - cit , p . 10 ; J . Welhausen , op - cit , pp . 14 - 146 . ( 3 ) . C . M . Doughty , Documents Epigraphiques Recueillis dans le Nord de L'Arabie , 1981 ؛ Enno Littmann , " Jesus in Pre - Islamic Arabic inscriptions " , in the Muslim World , vol . XI , 1950 . ( 4 ) . Van den Branden , " Une Inscriptions Thamoudeennes " , Le Museon , LXIII , 1950 ، 1 - 2 ، pp . 47 - 51 .