فرهنگ اصطلاحات قرآنى ( فارسى ) — الصفحة ٢٩٨
قلب قاسيه ( ى )
آثِمٌ قَلْبُهُ ( بقره - 283 )
قلب عادت كرد به گناه .
قلب اعمى ( اما )
قلب اعمى ( اما )
- قلب عميا
قلب خاشع ( ش )
قلب خاشع ( ش )
أَ لَمْ يَأْنِ لِلَّذِينَ آمَنُوا أَنْ تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ لِذِكْرِ اللَّهِ . ( حديد - 16 )
- آيا نوبت آن نرسيد كه گرويدگان ظاهرى ( از باطن بگروند ) و دلهاشان به ياد خدا خاشع گردد .
قلب زائغ ( ء )
قلب زائغ ( ء )
فَأَمَّا الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ زَيْغٌ ( آل عمران - 7 )
كسى كه قلبش دچار زيغ ( انتخاب مسير منحرف بر سر دو راهىها ) شده راه مقابل حق را بر مىگزيند .
قلب سليم ( س )
قلب سليم ( س )
يَوْمَ لا يَنْفَعُ مالٌ وَ لا بَنُونَ إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ ( شعراء 88 و 89 )
قلب پاك از شرك و كينه و نفاق و عشق دنيا . قلبى كه جز خدا در آن نباشد .
قلب سنگى
قلب سنگى
ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ فَهِيَ كَالْحِجارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً . پس با اين معجزه‌ها باز چنان سخت دل شديد چون سنگ يا سخت‌تر از آن شديد چه آن‌كه از بعضى سنگ‌ها نهرها بجوشد و برخى ديگر از سنگ‌ها بشكافد و آب از آن بيرون آيد و پاره‌اى از آنها از ترس خدا فرود آيند ولى دل شما هيچ تحول و دگرگونى و خوف خدا ندارد ( بقره - 74 )
- از تشبيهات قرآنى است در حكايات اقوام . قوم حضرت موسى عليه السّلام مردمى بسيار لجوج و بهانه‌گير بودند هر لحظه حاجت و درخواستى از آن حضرت داشتند و با اين‌كه آن حضرت معجزات زيادى بر ايشان آورد و آيت‌هاى متعدد خداوند را به ايشان داد باز در هر فرصت به تمرد از فرمان الهى روى مىآوردند . اين بهانه‌ها و سست ايمانى در اثر قساوت قلبشان بود كه بدان مبتلا بودند كه به سختى سنگ و يا چيزى سخت‌تر از آن تشبيه شده است .
اين‌گونه قلب‌ها ديگر پذيرايى سخنان حق نيستند .
( تشبيهات و تمثيلات قرآن ص 308 )
قلب عميا ( ع )
قلب عميا ( ع )
فَإِنَّها لا تَعْمَى الْأَبْصارُ وَ لكِنْ تَعْمَى الْقُلُوبُ الَّتِي فِي الصُّدُورِ ( حج - 22 )
قلب اعمى . نفسى كه خدا و خواسته‌هاى خدايى را نمىبيند اما غير خدا و خواسته‌هاى نفسانى را مىبيند چنين قلبى كور است .
قلب غافل ( ف )
قلب غافل ( ف )
وَ لا تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنا قَلْبَهُ ( كهف - 28 )
غفلت از حالاتى است كه موجب سقوط نفس و قلب مىشود و عملكرد ناپسند و گناهان سبب مىشود كه قلب از خداوند غافل و منصرف گردد .
قلب غلفا ( غ )
قلب غلفا ( غ )
وَ قالُوا قُلُوبُنا غُلْفٌ بَلْ لَعَنَهُمُ اللَّهُ بِكُفْرِهِمْ فَقَلِيلًا ما يُؤْمِنُونَ ( بقره - 88 )
قلبى كه گويى در غلافى قرار دارد ديگر آنچه را كه بايد ببيند و بشنود نمىتواند ببيند و بشنود و چنين حالتى موجب شقاوت قلب انسان مىشود .
قلب قاسيه ( ى )
قلب قاسيه ( ى )
فَبِما نَقْضِهِمْ مِيثاقَهُمْ لَعَنَّاهُمْ وَ جَعَلْنا قُلُوبَهُمْ قاسِيَةً ( مائده - 13 )
گاهى قلب چنان مىشود كه هيچ اندرز و عبرتى و هر چيزى كه سبب تنبيه و بيدارى مؤمن مىشود