المكتفى في الوقف والابتداء ( فارسى ) — الصفحة ١١

گفتار پنجم : توضيح وقف حسن

گاهى تام در درجهء كافى است به اين دليل كه بين دو كلام از نظر معنى ، تعلق وجود دارد ولى از نظر لفظى ، به يكديگر وابستگى ندارند ؛ مانند آيهء كريمهء « وَ يُنْذِرَ الَّذِينَ قالُوا اتَّخَذَ اللَّهُ وَلَداً » « 1 » كه وقف در اينجا تام است و از « ما لَهُمْ بِهِ مِنْ عِلْمٍ » « 2 » شروع مىشود زيرا عبارت دوم از عبارت قبلى بىنياز است ؛ همچنين وقف بر « وَ لا لِآبائِهِمْ » « 3 » تام است و ابتدا از « كَبُرَتْ كَلِمَةً تَخْرُجُ مِنْ أَفْواهِهِمْ » صحيح است گرچه كلامى كه از دهانهايشان خارج مىشود ، همان « اتَّخَذَ اللَّهُ وَلَداً » در آيه چهارم مىباشد .

و همين‌گونه است نظاير آن از مواردى كه وقف بر آن به اجماع اهل تفسير و عالمان بزرگوار - كه مواضع وقف تام را در قرآن مشخص كرده‌اند - تام است زيرا كلام در آن بخش تمام شده و بىنيازى مابعدش از آن ، در حالى كه مابعدش به سبب معنى ، جزئى از آن يا سبب آن است ؛ به همين سبب ، اين موارد در درجه كافى است . و بالله التوفيق .

گفتار پنجم : توضيح وقف حسن

گفتار پنجم : توضيح وقف حسن

بدان وقف حسن آن است كه وقف بر آن خوب است ولى ابتدا از بعدش به دليل وابستگى آن به عبارت قبلى ، هم از نظر لفظى و هم از نظر معنوى ، صحيح نيست ؛ مانند : « الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ » و « الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ » « 4 » كه وقف بر آنها و مشابهشان حسن است زيرا منظور عبارت فهميده مىشود ولى شروع از « رَبِّ الْعالَمِينَ » ،


( 1 ) - كهف : 4 . ( 2 ) - كهف : 5 . ( 3 ) - كهف : 5 . ( 4 ) - فاتحة : 2 و 3 .