المكتفى في الوقف والابتداء ( فارسى ) — الصفحة ٨

گفتار سوم : توضيح وقف تام

آيات بعد ، به آيات قبل هيچگونه تعلقى ندارد . اين در جايى است كه موضوعات پايان مىپذيرد كه [ به طور عمده ] در انتهاى آيات ( فواصل ) پيش مىآيد ؛ مانند وقف بر « وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ » « 1 » و شروع كردن از « إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا » « 2 » ؛ همچنين وقف بر « وَ هُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ » « 3 » و شروع كردن از « وَ إِذْ قالَ رَبُّكَ لِلْمَلائِكَةِ » « 4 » ؛ وقف بر « وَ أَنَّهُمْ إِلَيْهِ راجِعُونَ » « 5 » و شروع كردن از « يا بَنِي إِسْرائِيلَ » « 6 » ؛ وقف بر « وَ أَفْئِدَتُهُمْ هَواءٌ » « 7 » و شروع كردن از « وَ أَنْذِرِ النَّاسَ » « 8 » ؛ وقف بر « وَ لَوْ أَلْقى مَعاذِيرَهُ » « 9 » و شروع كردن از « لا تُحَرِّكْ بِهِ لِسانَكَ » « 10 » و نظاير آن ، هرجا كه مطلب پايان مىپذيرد . گاهى نيز وقف تام است ولى هنوز به انتهاى آيه نرسيده است ؛ مانند « وَ جَعَلُوا أَعِزَّةَ أَهْلِها أَذِلَّةً » « 11 » . اينجا وقف ، تام است زيرا پايان سخن بلقيس است و سپس خداوند مىفرمايد : « وَ كَذلِكَ يَفْعَلُونَ » « 12 » و اينجا انتهاى آيه است . و همچنين در « لَقَدْ أَضَلَّنِي عَنِ الذِّكْرِ بَعْدَ إِذْ جاءَنِي » « 13 » اين نيز وقف تام است به خاطر اينكه پايان سخن فرد ظالم ، ابىّ بن خلف ، بوده است ؛ سپس خداى تعالى مىفرمايد : « وَ كانَ الشَّيْطانُ لِلْإِنْسانِ خَذُولًا » « 14 » و اينجا پايان آيه است .

( 1 ) - بقره : 5 . ( 2 ) - بقره : 6 . ( 3 ) - بقره : 29 . ( 4 ) - بقره : 30 . ( 5 ) - بقره : 46 . ( 6 ) - بقره : 47 . ( 7 ) - ابراهيم : 43 . ( 8 ) - ابراهيم : 44 . ( 9 ) - قيامة : 15 . ( 10 ) - قيامة : 16 . ( 11 ) - نمل : 34 . ( 12 ) - ملوك وقتى وارد قريه‌اى مىشوند - همين‌گونه كه بلقيس گفته است - عمل مىكنند . ( 13 ) - فرقان : 29 . ( 14 ) - يعنى شيطان ، بسيار خوار مىكند تا جايى كه ياد خدا را از يادش ببرد .