الإعجاز البياني للقرآن ( اعجاز بيانى قرآن ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٣١

73 - يصدفون :

غمگين مىسازد ) ( يوسف / 13 ) . غالبا نيز « حزن » براى بيان حالتى روانى براى شخص حزين به كار مىرود كه غير او در اين حالت با او مشاركتى ندارند .

« وَ ابْيَضَّتْ عَيْناهُ مِنَ الْحُزْنِ » « دو چشم او از اندوه سفيد شد » ( يوسف / 84 ) ؛ « قالَ إِنَّما أَشْكُوا بَثِّي وَ حُزْنِي إِلَى اللَّهِ » « گفت شكايت اندوه و درماندگيم را تنها به درگاه خداوند مىبرم » ( يوسف / 86 ) ؛ « تَوَلَّوْا وَ أَعْيُنُهُمْ تَفِيضُ مِنَ الدَّمْعِ حَزَناً أَلَّا يَجِدُوا ما يُنْفِقُونَ » « پشت كردند ، در حالى كه اشك از ديدگانشان سرازير بود ، از اين اندوه كه خرج راه ندارند » ( توبه / 92 ) . ]

73 - يصدفون :

73 - يصدفون :

نافع از معنى اين كلام خداوند - تعالى - پرسيد : « يصدفون » . « 72 »

ابن عباس گفت : « يعرضون عن الحق » ( از حق اعراض مىكنند ) ؛ و شاهد آن نيز شعر ابو سفيان است :

عجبت لحكم اللّه فينا و قد بدا * له صدفنا عن كل حقّ منزّل

يعنى : از حكم خداوند دربارهء ما تعجب كردم ، در حالى كه پيش از اين آنچه از ما ظهور يافته ، تنها روى برگرداندن از هر حقى بود كه از جانب او نازل مىشد .

[ اين كلمه در آيه‌هاى انعام / 46 و 157 آمده است :

« انْظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الْآياتِ ثُمَّ هُمْ يَصْدِفُونَ » ؛ « فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَّبَ بِآياتِ اللَّهِ وَ صَدَفَ عَنْها ، سَنَجْزِي الَّذِينَ يَصْدِفُونَ عَنْ آياتِنا سُوءَ الْعَذابِ بِما كانُوا يَصْدِفُونَ » .

به ترتيب يعنى :

- ببين چگونه آيات را به تفصيل براى آنان روشن مىسازيم ، و سپس آنان روى بر مىتابند ؛ - پس چه كسى ستمكارتر است از آن كه آيات خداوند را تكذيب كرد و از آنها روى برتافت . ما آنان را كه از آياتمان روى بر مىتافتند به سبب آن روى برتافتن به عذابى سخت كيفر دهيم .

( 72 ) در نسخه چاپى الاتقان عبارت محرّف « يصدفوك » آمده است .