الإعجاز البياني للقرآن ( اعجاز بيانى قرآن ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٣٥
14 - اثاث ، رئى :
« جلوس » ( نشستن ) . در بيت شعرى نيز كه به عنوان شاهد آورده شده ، واژهء « اندية » به مفهوم « اجتماعى كه در آن براى مشورت و حلّ و فصل امور خود در آن گرد يكديگر مىآمدند » نزديكتر است تا به « مجالس » به مفهوم عمومى خود كه بر هر « مكان نشستن » صدق كند ، و « مجالس علم » را شامل مىشود ، چنان كه « مجالس لهو و طرب » را . ]
14 - اثاث ، رئى :
14 - اثاث ، رئى :
نافع بن ازرق از معنى اين كلام الهى پرسيد : « أثاثا و رئيا » .
ابن عباس در پاسخ گفت : « الا ثاث ، المتاع و الرّئى من الشراب » ( اثاث به معنى كالا ، و رئى از شراب و سيراب شدن از آن است ) . چون نافع از او پرسيد : آيا عرب با چنين تفسيرى آشناست ، او پاسخ داد : آرى ، آيا نشنيده‌اى گفته شاعر را كه مىگويد :
كأن على الحمول غداة ولّوا * من الرئى الكريم من الاثاث
يعنى : گويا بر بار شتران ، آن صبحى كه پشت كردند ، منظره‌اى خوش از اثاث خانه بود .
[ اين دو كلمه در آيهء مريم / 74 آمده است :
« وَ كَمْ أَهْلَكْنا قَبْلَهُمْ مِنْ قَرْنٍ هُمْ أَحْسَنُ أَثاثاً وَ رِءْياً » . يعنى : چه بسيار اقوامى را كه قبل از آنان بودند و اثاثى و جلوه‌اى پسنديده‌تر داشتند هلاك كرديم .
همچنين كلمهء « اثاث » در آيهء نحل / 80 :
« وَ مِنْ أَصْوافِها وَ أَوْبارِها وَ أَشْعارِها أَثاثاً وَ مَتاعاً » . يعنى : و از پشم و كرك و موى آنها اثاثى و متاعى است » .
كلمه « رئى » ، به رغم آن كه كلمات فراوانى از اين مادّه در قالب صيغه‌هايى چون « رؤيه » ، « رأى » ، « رؤيا » ، « رئاء » ، « مراءاة » ، « ترائى » و . . . آمده ، امّا اين صيغه تنها يك بار در قرآن به كار رفته است .
يكى از اشكالاتى كه بر تفسير « اثاث » به « متاع » وجود دارد اين است كه در آيهء نحل « اثاث » و « متاع » بر يكديگر عطف شده‌اند ، در حالى كه - چنانچه قبلا در مبحث ترادف گذشت - دو شىء اگر عينا يك چيز باشند نمىتوانند بر يكديگر عطف شوند . علاوه بر اين ، كلمه « متاع » كه « اثاث » بدان تفسير شده ، خود ، از واژه‌هاى قرآنى است و بنابر اين عدول از متاع و آوردن اثاث در آيهء مورد بحث به تفاوتى كه ميان اين دو وجود دارد اشعار خواهد داشت .