يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٤٣٨

ايدئولوژى ، آرمان

دشواريهاى زندگى ما همين است كه اين اشتباه را مرتكب شده‌ايم .

تفاوت بين صنعت و آرمان اين است كه صنعت ماشين بىجان است ، ولى آرمان با انسان و انديشه و احساس او سر و كار دارد و همانطور كه هر انسان فقط در شرايط اقليمى مخصوص مىتواند زندگى كند آرمان نيز چنين است ( 1 ) . آرمان زادهء زندگى گذشته و دور و دراز يك ملت است و اگر هم تغيير مىكند باز ريشهء آن در گذشته است و اگر از ريشه جدا شود خواه ناخواه خشك مىشود و از بين مىرود . ما همه چيز را مىتوانيم از خارج وارد كنيم جز آرمان را . هر آرمانى كه از خارج وارد كرده‌ايم هنوز از مرز نگذشته جان باخته و پوستهء آن به دست ما رسيده است . به اين هيپىگرى جوانهاى امروز بنگريد .

نقش آرمان در زندگى انسان :

آرمان و ايمان و فوايد آن :

آرمان هرچه باشد بزرگترين فايده اش اين است كه با ايجاد معيارى براى خوب و بد و درست و نادرست و زشت و زيبا انسان را از سرگردانى نجات مىدهد و از تباه شدن و هدررفتن نيروى انديشهء او جلوگيرى مىكند . عمر جهان بسيار دراز است و عمر آدمى كوتاه و اگر انسان قرار باشد همهء اين مسائل را خودش بكاود و راه حل پيدا كند جز اينكه زندگىاش را مىبازد ، سردرگم و سرگردان هم مىشود .

رفع سرگردانى و روشن شدن تكليف فرد :

ولى وقتى انسان متعهد به آرمانى بود ، آن آرمان هرچه مىخواهد باشد ديگر تكليف انسان با زندگى و مسائل آن روشن مىشود ( 2 ) ( تعبد و تسليم ) .

بى ايمانى و جدال با خود :

يك نفر مسلمان واقعى و متعهد آدم واقعاً خوشبختى است ، زيرا در برابر هر مسأله حكمى دارد كه طبق آن عمل مىكند . . . مصيبت بزرگ وقتى است كه انسان آرمانى نداشته باشد ، مثل بيشتر مردم ما كه هيچ گاه تكيه گاه فكرى ندارند و به همين جهت شب و روز با خودشان

( 1 ) . قابل قبول نيست آرمانهاى عمومى و بين المللى شانس موفقيت بيشترى دارد . ( 2 ) . اين خود دليل است كه هر مسلكى قادر به چنين كارى نيست مگر آنكه قدرت متعبد كردن داشته باشد .