تحف العقول عن آل الرسول ( ص ) ( فارسي ) — الصفحة ٥٨٥

از سخنان امام صادق عليه السّلام كه برخى از شيعيان آن را « نثر الدّرر » ناميده اند

78 - سه چيز است كه نمايانگر ميزان عقل انجام دهنده اش است : فرستاده نمايانگر منزلت فرستنده است ؛ هديه نمايانگر ارزش هديه كننده است و نوشتار نمايانگر ارزش نويسنده است

79 - دانش سه چيز است : آيه اى محكم ، فريضه اى عادلانه و سنّتى جارى

80 - مردم سه گونه‌اند : نادانى كه از آموختن خوددارى مىنمايد ، دانايى كه [ در اثر عمل نكردن به علم خود ] سبك شده و خردمندى كه براى دنيا و آخرتش كار مىكند

81 - سه چيز است كه در پرتو آنها غربت نباشد : تربيت خوب ، بىآزارى و دورى جستن از شك و ترديد

82 - روزها سه روز است : ديروز كه باز نيايد ؛ امروز كه مردم در آنند و سزاوار است آن را غنيمت دانند ؛ و فردايى كه هنوز به آن اميدوارند

83 - در هر كه سه صفت نيست ايمان او كارساز و سودبخش نباشد : بردبارى كه در سايهء آن نادانى نادان را بر طرف سازد ، خويشتن دارى كه از به دست آوردن حرام بازش دارد و اخلاقى كه در پرتو آن با مردم مدارا نمايد

84 - سه چيز است كه در هر كس باشد از ايمان كامل برخوردار است : هر گاه به خشم آيه حقّ را زير پا نگذارد ، چون خشنود شود خشنودى او را به باطل نكشاند و چون قدرت يافت گذشت نمايد

85 - دنيادار به سه چيز نياز دارد : آسايش در حدّى كه به سستى منجر نشود ، توسعهء زندگى در حدّى كه قناعت فراموش نشود و شجاعت بدون اينكه تنبلى در آن راه يابد

86 - سه چيز است كه خردمند در هيچ شرائطى آنها را فراموش ننمايد : فناپذير بودن دنيا ، دگرگونى احوال و آسيبهاى امان پذير

87 - سه چيز است كه هرگز به طور كامل در يك شخص مشاهده نشود : ايمان ، عقل ، كوشش طاقت فرسا [ در امور علمى ] .